Четири компании заработија над 100 милијарди долари: Технологијата го презеде светскиот врв

Светската корпоративна сцена добива нов распоред на силите, а технолошките компании сè поубедливо го преземаат врвот според заработката. Најновите податоци од Fortune Global 500 покажуваат дека четири американски гиганти успеале во една година да остварат нето-добивка поголема од 100 милијарди долари, додека компаниите поврзани со технологијата и полупроводниците заземаат сè поголем дел од листата на најпрофитабилни бизниси во светот.

Нов лидер според заработката е Alphabet, матичната компанија на Google. Во 2025 година компанијата остварила нето-добивка од околу 132,2 милијарди долари, со што го презела првото место од Saudi Aramco, кој во претходните четири години бил на врвот. Alphabet истовремено остварил приходи од 402,8 милијарди долари, што значи дека речиси една третина од приходите завршиле како чиста добивка.

Размерите на заработката стануваат уште повпечатливи кога ќе се погледне целата листа. Петстотини најголеми светски компании заедно оствариле околу 43,1 трилиони долари приходи и приближно 3,4 трилиони долари профит. Вкупната добивка на компаниите е зголемена за околу 14 проценти во споредба со претходната година.

На врвот повеќе не доминираат само енергетските и индустриските корпорации. Alphabet, Nvidia, Apple и Microsoft се единствените четири компании што ја надминале границата од 100 милијарди долари годишна нето-добивка. Тоа покажува колку брзо центарот на корпоративната заработка се поместува кон технологијата, чиповите, дигиталните услуги и вештачката интелигенција.

Највпечатлив пример е Nvidia. Компанијата остварила приходи од околу 215,9 милијарди долари, но од нив задржала дури 120,1 милијарди долари како нето-добивка. Тоа одговара на профитна маржа од приближно 55,6 проценти, односно од секои 100 долари приход, речиси 56 долари остануваат како чист профит.

Токму оваа бројка ја издвојува Nvidia од останатите компании на врвот. Иако според вкупната добивка се наоѓа зад Alphabet, нејзината способност да претвора огромен дел од приходите во профит е далеку поголема од онаа на повеќето светски корпорации. Компанијата истовремено се искачила на 28. место на целокупната листа според висината на приходите.

Висока профитабилност има и тајванскиот производител на полупроводници TSMC. Со приходи од околу 122,3 милијарди долари и добивка од 54,5 милијарди долари, неговата нето-профитна маржа достигнува приближно 44,6 проценти. Тоа го става веднаш зад Nvidia според овој показател меѓу најпрофитабилните компании.

Microsoft остварува маржа од околу 36,1 проценти, додека кај Alphabet таа изнесува приближно 32,8 проценти. Meta Platforms, со приходи од околу 201 милијарда долари и добивка од 60,5 милијарди долари, има нето-маржа од околу 30,1 проценти.

Apple исто така останува меѓу компаниите со најголема заработка во светот. Со приходи од 416,2 милијарди долари, производителот на iPhone остварил околу 112 милијарди долари нето-добивка и со тоа се нашол во тесната група компании што годишно заработуваат повеќе од 100 милијарди долари.

Промената на врвот особено се гледа кај Saudi Aramco. Нафтениот гигант, кој четири години бил најпрофитабилната компанија на листата, сега е на петтото место со добивка од околу 92,8 милијарди долари. Технологијата на тој начин го презема приматот што долго време го имаа компаниите поврзани со традиционалната енергетика.

Сосема поинаква слика дава Amazon. Компанијата првпат го освоила првото место на Fortune Global 500 според приходи, достигнувајќи огромни 716,9 милијарди долари и симнувајќи го Walmart од позицијата што ја држел 12 години. Но кога наместо приходите ќе се погледне чистата заработка, Amazon се наоѓа на шестото место со нето-добивка од околу 77,7 милијарди долари.

Неговата профитна маржа е околу 10,8 проценти, што покажува колку голема може да биде разликата меѓу приходите и вистинската заработка. Nvidia, на пример, има речиси трипати помали приходи од Amazon, но сепак остварува околу 42 милијарди долари поголема нето-добивка.

Токму профитната маржа станува еден од најинтересните показатели кога се споредуваат најголемите компании во светот. Огромниот приход покажува колкав обем на бизнис има една компанија, но не открива колкав дел од тие пари на крајот остануваат како заработка. Разликите меѓу Amazon и Nvidia се еден од најјасните примери за тоа.

Податоците истовремено откриваат колку силно технологијата го окупира корпоративниот врв. Меѓу десетте компании со најголема добивка се Alphabet, Nvidia, Apple, Microsoft и Meta, додека TSMC е еден од клучните светски производители на полупроводници. Така, значителен дел од најголемите профити денес директно или индиректно е поврзан со дигиталната економија и производството на чипови.

Вкупно 38 технолошки компании на листата оствариле околу четири трилиони долари приходи. Нивниот заеднички профит пораснал за 36 проценти и достигнал приближно 835 милијарди долари, што покажува дека секторот не расте само според обемот на продажбата, туку уште побрзо според заработката.

Само петте американски технолошки гиганти Alphabet, Nvidia, Apple, Microsoft и Meta заедно заработиле околу 527 милијарди долари. Станува збор за сума што јасно го покажува размерот на концентрацијата на профитот кај мал број компании кои се наоѓаат во центарот на глобалната технолошка трансформација.

Зад ваквите резултати стои инвестицискиот бран поврзан со вештачката интелигенција, облачната инфраструктура, дигиталното рекламирање и полупроводниците. Побарувачката за пресметувачка моќ и чипови создава огромен пазар, додека компаниите што ја контролираат клучната технологија успеваат да задржат исклучително висок дел од приходите како профит.

Последното рангирање затоа покажува нешто повеќе од тоа која компанија заработила најмногу пари. Тоа ја отсликува промената на глобалната економија, во која технологијата сè повеќе го презема местото што со децении им припаѓаше на нафтата, традиционалната индустрија и трговијата. А со четири компании што веќе заработуваат повеќе од 100 милијарди долари годишно, размерите на таа промена стануваат сè повидливи.