Робот што готви, чисти, наместува кревет и самостојно ракува со домашните апарати повеќе не е само замисла од научнофантастичните филмови. Кинеската компанија Unipath претстави хуманоиден робот за кој демонстрациите покажуваат дека може да извршува низа секојдневни задачи во домот, отворајќи ново поглавје во развојот на роботиката и вештачката интелигенција. Во прикажаната демонстрација роботот се движи низ просторот, подготвува храна, го чисти подот, го средува креветот, управува со различни апарати и сервира храна. Идејата е ваков систем во иднина да може да преземе дел од домашните обврски и да им помогне на луѓето во секојдневното функционирање на домаќинството. Сепак, засега нема официјална информација кога роботот на Unipath би можел да се појави на пазарот, ниту колку би чинел. Токму тоа е една од најголемите разлики меѓу денешните демонстрации и технологија што навистина е подготвена за масовна употреба. Развојот на ваквите системи покажува и една поширока промена во индустријата. Вештачката интелигенција постепено излегува од светот на компјутерите и дигиталните апликации и се преселува во физичкиот простор. Наместо само да одговара на прашања, анализира податоци или создава содржина, современата вештачка интелигенција се комбинира со роботи кои можат да го набљудуваат околината, да препознаваат предмети, да планираат движења и да извршуваат физички задачи. Кина во меѓувреме се обидува да ја забрза токму оваа индустрија. Земјата постави амбициозна цел за ширење на хуманоидните роботи во комерцијалната употреба, со примена во производство, логистика, трговија, здравство и други области. Домашните работи се само еден од потенцијалните пазари на кои производителите гледаат како на следна голема можност. Но, патот до робот кој целосно самостојно ќе се грижи за едно домаќинство е сè уште долг. Работата во реален дом е значително посложена од однапред подготвена демонстрација. Роботот мора да се снајде во различни простории, да препознава предмети со различни форми и материјали, да реагира на непредвидени ситуации и безбедно да работи во близина на луѓе и деца. Дополнителен предизвик е потребата од сигурност. Робот кој работи во фабрика може да функционира во контролирана средина, но домот постојано се менува. Предметите не се секогаш на исто место, просторот може да биде тесен, а задачите како готвење, чистење или ракување со кршливи предмети бараат прецизност и внимателно донесување одлуки. На пазарот веќе се појавуваат и други обиди за развој на хуманоидни роботи наменети за домаќинствата. Компанијата 1X, на пример, го развива роботот NEO, кој е насочен кон извршување домашни задачи. За разлика од концептите што засега се претставуваат главно преку демонстрации, NEO веќе е понуден во претпродажба, што покажува дека производителите постепено се обидуваат да ја префрлат технологијата од лабораториите во реалните домови. Сепак, високата цена, техничките ограничувања и потребата од човечки надзор покажуваат дека хуманоидниот робот сè уште не е подготвен да стане целосна замена за човекот во домаќинството. И покрај тоа, промената е очигледна. Она што до неодамна изгледаше како далечна иднина постепено станува реален индустриски проект. Робот кој може да донесе храна, да исчисти под, да намести кревет или да управува со домашен апарат можеби сè уште не е дел од секојдневието на повеќето семејства, но технологијата забрзано се движи во таа насока. Прашањето повеќе не е само дали роботите еден ден ќе можат да ги извршуваат домашните работи, туку колку брзо ќе станат доволно сигурни, достапни и практични за да се најдат во домовите на обичните луѓе. Навигација на напис Светот останува без вода: Резервите се намалуваат, а Централна и Источна Европа се меѓу најпогодените Зошто некои луѓе полесно решаваат сложени проблеми? Одговорот е во две навики