Турција ја зацврстува финансиската стабилност: бруто резервите достигнаа рекордни 205 милијарди долари

Официјалните меѓународни резерви на Централната банка на Турција за првпат по повеќе од една година ја надминаа психолошката граница од 200 милијарди долари, што претставува значаен сигнал за стабилизација на турската финансиска позиција и зајакнување на довербата на пазарите. Според најновите податоци објавени во четврток, вкупните резерви достигнале 205,2 милијарди долари, што е раст од 4,6 проценти, односно зголемување од 9,1 милијарди долари во однос на претходната недела, кога изнесуваа 196,1 милијарди долари.

Ова ниво на резерви последен пат беше забележано на 16 јануари, по што следуваше подолг период на притисоци врз девизните позиции, предизвикани од високата инфлација, нестабилниот курс на лирата и зголемените трошоци за сервисирање на надворешните обврски. Актуелното зголемување, според економските аналитичари, укажува дека мерките за фискална и монетарна консолидација почнуваат да даваат конкретни резултати.

Најголем придонес во растот имаат девизните резерви, кои се зголемија за 6,7 проценти и достигнаа 76,4 милијарди долари. Овој раст ја зајакнува способноста на централната банка да интервенира на девизниот пазар доколку се појават нови притисоци врз курсот и да ја одржи ликвидноста во финансискиот систем. Паралелно со тоа, златните резерви бележат раст од 3,7 проценти и достигнуваат ниво од 121 милијарда долари, вклучувајќи ги депозитите на злато и потенцијалните златни своп-аранжмани, што дополнително ја диверзифицира и стабилизира резервната структура на земјата.

Од друга страна, резервната позиција во Меѓународниот монетарен фонд и специјалните права на влечење бележат благо намалување од 0,2 проценти, на околу 7,7 милијарди долари, но овој пад не ја менува општата позитивна слика за состојбата на резервите.

Министерот за финансии на Турција, Мехмет Шимшек, оцени дека овој напредок е директен резултат на спроведената економска програма и рестриктивните политики насочени кон стабилизирање на инфлацијата, зајакнување на фискалната дисциплина и враќање на довербата кај инвеститорите. Тој посочи дека бруто резервите се зголемиле за приближно 107 милијарди долари и достигнале историски високо ниво од 205,2 милијарди долари. Дополнително, ако се исклучат своп-операциите, нето резервите се зголемиле за 139,3 милијарди долари, со што Турција, според него, ја достигнала адекватноста на резервите според меѓународните стандарди.

Шимшек истакна и дека земјата е во завршна фаза на излегување од условната обврска од околу 143 милијарди долари, што во вкупна смисла значи подобрување на девизната позиција за повеќе од 280 милијарди долари. Ова, според неговата оценка, создава посилна заштита од надворешни шокови, ја намалува премијата за ризик и ја подобрува перцепцијата на турската економија кај меѓународните финансиски пазари.

Зајакнувањето на резервите доаѓа во чувствителен момент за глобалната економија, кога геополитичките ризици, нестабилните енергетски пазари и рестриктивните монетарни политики создаваат зголемена неизвесност. Во такви услови, високото ниво на девизни и златни резерви ѝ дава на Турција поголем маневарски простор за водење на економската политика, стабилизирање на националната валута и одржување на финансиската стабилност.

Ако ваквиот тренд продолжи и во наредните месеци, аналитичарите оценуваат дека Турција би можела постепено да ја консолидира својата макроекономска позиција, да го намали надворешниот финансиски ризик и да создаде поцврста основа за одржлив економски раст.