Сè поскапи телефони, сè помалку купувачи: што се случува со пазарот?

Пазарот на паметни телефони се соочува со нов период на забавување, додека растот на цените на меморијата дополнително ги зголемува трошоците за новите уреди. Во такви услови, потрошувачите сè почесто се свртуваат кон користени и обновени телефони, кои стануваат една од најинтересните алтернативи за оние што не сакаат да плаќаат високи суми за најновите модели.

Според извештајот на агенцијата FDM CCS Insight, глобалните испораки на паметни телефони во вториот квартал од 2026 година биле за седум проценти пониски во споредба со истиот период минатата година. Во однос на првиот квартал од оваа година, падот изнесувал три проценти.

Очекувањата за целата година се уште понеповолни. FDM прогнозира дека глобалните испораки на паметни телефони во 2026 година би можеле да се намалат за околу 12 проценти.

Падот не е подеднакво изразен на сите пазари. Во развиените економии, како Европа и Северна Америка, испораките се намалиле за ниски едноцифрени проценти. На пазарите во развој, каде што купувачите се почувствителни на промените во цените, намалувањето е поизразено.

Една од главните причини за ваквиот тренд е поскапувањето на компонентите, особено меморијата. Поради глобалниот недостиг и зголемената побарувачка, цените на мемориските компоненти се зголемија, што директно се одразува врз производствените трошоци на производителите на телефони.

Во вториот квартал новите паметни телефони биле во просек за 13 проценти поскапи во однос на првиот квартал. Дополнителен проблем за купувачите е тоа што не се очекува ценовниот притисок наскоро да исчезне. Според прогнозите на FDM, новите уреди би можеле да продолжат да поскапуваат и во втората половина од годината.

За потрошувачите тоа значи дека купувањето најнов модел станува сè поголем финансиски трошок. Наместо секои неколку години да го заменат стариот телефон со целосно нов уред, дел од корисниците сè почесто размислуваат за друга опција – обновен или користен телефон.

Токму секундарниот пазар во моментов покажува поинаква слика од пазарот на нови уреди. Продажбата на користени телефони пораснала за три проценти на годишно ниво, а до крајот на 2026 година се очекува растот да достигне околу девет проценти.

Обновените телефони стануваат привлечни затоа што можат да понудат значително пониска цена од новите модели, а во многу случаи корисникот добива уред кој сè уште има доволно добри перформанси за секојдневна употреба.

Сепак, ниту овој пазар не е целосно заштитен од поскапувањата. Зголемената побарувачка, во комбинација со ограничената понуда, постепено ги зголемува цените и на користените и обновените уреди.

Еден од факторите е намалениот број телефони што преку програмите за откуп на стари уреди завршуваат на секундарниот пазар. Кога сопствениците поретко ги заменуваат старите телефони со нови, помал број уреди се враќаат кај трговците и операторите, што дополнително ја ограничува понудата.

Ситуацијата делумно ја ублажува извозот од Кина и Јапонија, преку кој дополнителни количини користени уреди стигнуваат до други пазари.

Сепак, трендот покажува дека пазарот на паметни телефони влегува во период во кој високата цена на новите уреди може значително да влијае врз одлуките на потрошувачите. Производителите се соочуваат со пад на испораките, додека купувачите бараат начини да добијат функционален телефон без да издвојат голема сума.

Ако цените на меморијата продолжат да растат, новите телефони би можеле дополнително да поскапат, а тоа би можело да го забрза интересот за секундарниот пазар. Во исто време, доколку понудата на користени уреди остане ограничена, и таму може да се појави дополнителен ценовен притисок.

На крајот, за потрошувачите изборот станува сè појасен: или ќе платат повеќе за нов телефон, или ќе бараат добра алтернатива меѓу користените и обновените модели. Додека производителите се борат со поскапите компоненти и послабата побарувачка, секундарниот пазар би можел да биде еден од ретките сегменти што ќе продолжи да расте.