Цените на нафтата достигнаа највисоко ниво во последните години по ескалација на конфликтот меѓу САД и Иран

Цените на нафтата нагло пораснаа до највисоко ниво од јуни 2022 година, поттикнати од продлабочувањето на конфликтот меѓу САД и Иран и продолженото блокирање на стратешки важниот Ормуски теснец, што дополнително ја намалува глобалната понуда на енергенси.

Брент на одредени моменти скокна за повеќе од 7 проценти и надмина 119,50 долари за барел, пред да ги намали добивките и да се стабилизира околу 118 долари. Истовремено, американската сурова нафта WTI заврши нешто под 107 долари за барел. Пазарот останува нестабилен и чувствителен, особено поради истекување на јунските фјучерс договори, што дополнително ги засилува дневните флуктуации.

Овој раст целосно ги избриша претходните загуби од краткотрајниот прекин на огнот меѓу Вашингтон и Техеран, бидејќи инвеститорите сега сè повеќе сметаат дека конфликтот ќе трае подолго и дека ризиците за снабдувањето ќе останат високи. Дополнителна загриженост предизвикува и фактот што преговорите меѓу двете страни практично се во застој, а политичките сигнали укажуваат на понатамошна ескалација.

Според информации од состаноци со енергетски и трговски претставници, американската администрација разгледувала мерки за продолжување на поморската блокада кон Иран, додека Техеран одбива какво било повторно отворање на Ормускиот теснец без укинување на ограничувањата. Преку овој премин традиционално поминува значаен дел од глобалната трговија со нафта и гас, па неговото затворање создава сериозен шок во снабдувањето.

Пазарните аналитичари предупредуваат дека ваквата состојба би можела да потрае со недели, при што цените ќе продолжат да растат доколку не се најде политичко решение или алтернатива за протокот на енергенси. Во меѓувреме, американските залихи на нафта се намалуваат, додека извозот достигнува рекордни нивоа, што дополнително ја затегнува домашната понуда.

Покрај тоа, се забележува и раст на цените на горивата како бензин, дизел и авио-керозин, што ги зголемува инфлациските притисоци на глобално ниво. Дел од аналитичарите сметаат дека пазарот веќе реагира на сценарио на продолжен конфликт, во кое ризикот од недостиг на нафта станува клучен фактор.

Дополнителна неизвесност внесува и најавеното повлекување на Обединетите Арапски Емирати од ОПЕК, што би можело да ја промени динамиката на одлучување во рамките на организацијата, иако во моменталната криза фокусот останува на прекинатите испораки преку Персискиот Залив.

Во вакви услови, трговците оценуваат дека пазарот на нафта влегува во период на висока чувствителност, каде секоја геополитичка порака може веднаш да предизвика нов бран на поскапување.