Македонските инвеститори сè повеќе гледаат кон странските берзи: прометот порасна за речиси 80 отсто

Македонските граѓани и компании во првата половина од годинава значително го зголемиле своето присуство на странските финансиски пазари. Во периодот од јануари до јуни бил реализиран промет од околу 5,6 милијарди денари, односно приближно 91,2 милиони евра, што претставува раст од речиси 80 отсто во споредба со истиот период минатата година.

Податоците покажуваат дека зголемената вредност на трансакциите не е резултат само на повисоките цени на акциите на големите светски берзи. Значаен фактор е и зголемениот интерес од домашните инвеститори, кој се гледа преку бројот на реализирани трансакции. Во првите шест месеци нивниот број бил поголем за 64 отсто во однос на истиот период лани, што укажува дека сè повеќе домашни вложувачи активно бараат можности надвор од македонскиот пазар.

Растот на странските инвестиции се случува во период кога големите светски берзански пазари бележат значително движење, а вредноста на голем број компании е зголемена. За македонските инвеститори тоа создава дополнителен интерес, особено кога станува збор за познати американски и европски компании, чии акции се достапни преку домашни посредници.

Во споредба со домашниот пазар, обемот на тргување во странство станува сè позначаен. Само за шест месеци македонските инвеститори реализирале промет од над 90 милиони евра, што е околу 23 отсто повеќе од прометот остварен на домашната берза во истиот период. Тоа покажува дека странските пазари за дел од инвеститорите веќе не се само дополнителна можност, туку сè поважна компонента во нивните инвестициски стратегии.

Интересен е и податокот за просечната вредност на една трансакција. Македонските вложувачи во просек инвестирале околу 12.300 евра по трансакција на странските берзи, што укажува дека значаен дел од активноста доаѓа од инвеститори кои располагаат со поголеми износи и кои се подготвени да преземат поголема изложеност кон странски компании и пазари.

Зголемената активност носи приходи и за банките и другите посредници кои ги извршуваат трансакциите. Во првата половина од годинава тие оствариле 51 отсто повеќе приходи од провизии во споредба со истиот период минатата година. Растот на овие приходи директно го одразува поголемиот број и обем на налози што ги реализираат за клиентите на странските пазари.

Една од причините за ваквиот тренд е и сè поголемата достапност на странските финансиски пазари за домашните вложувачи. Инвестирањето во акции на компании од Соединетите Американски Држави и Европа денес е значително поедноставно отколку во минатото, а инвеститорите преку посредници можат да пристапат до пазари кои нудат многу поширок избор на компании и финансиски инструменти.

Сепак, поголемиот интерес за странските берзи не значи и отсуство на ризик. Движењето на цените на акциите може значително да влијае врз вредноста на вложувањата, а покрај берзанските движења инвеститорите се изложени и на валутен ризик, особено кога вложуваат средства во компании чии акции се тргуваат во странска валута.

Трендот од првата половина на годината сепак покажува дека интересот на македонските инвеститори за глобалните пазари продолжува да расте. Речиси 80 отсто повисокиот промет, заедно со 64-процентниот раст на бројот на трансакции, укажуваат на значително поактивно учество на домашните вложувачи на странските берзи.

Доколку ваквата динамика продолжи и во вториот дел од годината, странските пазари би можеле да имаат уште поголемо значење во инвестициските активности на македонските граѓани и компании. За домашниот финансиски систем, пак, тоа значи поголема активност за посредниците, но и нов показател дека интересот за инвестирање постепено се проширува надвор од традиционалните можности што ги нуди домашната берза.