Пожар во британско пристаниште уништи 33 автомобили: повторно се отвора прашањето за EV батериите

Пожар на британското пристаниште во Саутемптон во средата наутро уништи 33 возила од кинескиот производител Jaecoo, меѓу кои и дел од електричните SUV модели E5, во инцидент чија причина сè уште се истражува. Материјалната штета се проценува на околу 1,2 милиони долари, а огнот се проширил и на возила паркирани во непосредна близина, оставајќи зад себе целосно изгорени остатоци.

Иако засега нема официјален заклучок за причината за пожарот, инцидентот се случува во чувствителен момент за глобалната автомобилска индустрија, особено за секторот на електрични возила и нивните батерии. Дел од уништените автомобили биле целосно електрични, што повторно отвора прашања за безбедноста на литиум-јонските батерии, иако експертите предупредуваат дека не постојат докази дека токму тие го предизвикале пожарот.

Во меѓувреме, Кина најави воведување нови, построги стандарди за безбедност на батериите во електричните и хибридните возила, кои треба да стапат во сила од јули. Новите правила, познати како пристап „без пожар, без експлозија“, предвидуваат ригорозни тестирања и бараат батериите да не предизвикаат термичко ширење или неконтролирано палење најмалку два часа по појава на дефект.

Овие мерки се дел од поширок регулаторен пакет што опфаќа стотици стандарди поврзани со производство, користење и рециклирање на батерии. Целта е да се зголеми безбедноста во сектор кој доживува експлозивен раст, но и да се намалат ризиците од таканареченото „термичко испарување“, хемиска реакција која може да доведе до брзо и тешко контролирано ширење на пожар во батерискиот систем.

Кинеските власти очекуваат производителите да ги подобрат дизајнот на ќелиите и системите за ладење, со цел да се спречат вакви инциденти. Сепак, засега останува нејасно како ќе се спроведуваат правилата и какви санкции ќе следуваат доколку тие не се почитуваат.

Кина воедно доминира на глобалниот пазар на батерии за електрични возила, со огромно учество во светското производство и извоз. Производителите како CATL и BYD се меѓу водечките играчи во индустријата, а значителен дел од европските електрични автомобили користат батерии произведени токму во Кина или преку кинески партнерства.

И покрај честите јавни перцепции дека електричните возила се поопасни во однос на пожар, статистиките од повеќе европски извори покажуваат спротивен тренд. Податоци од Велика Британија и Шведска укажуваат дека електричните автомобили значително поретко се запалуваат од бензинските и дизел возилата. Разликата е повеќекратна во корист на електричните возила, иако пожарите кај нив, кога ќе се случат, може да бидат потешки за гаснење и подолготрајни.

Експертите нагласуваат дека клучниот ризик кај батериите е таканареченото термичко испарување, при кое оштетена ќелија може да предизвика верижна реакција и прегревање на целиот систем. Токму затоа новите кинески стандарди се фокусираат на спречување на вакви сценарија преку построги безбедносни тестови и подобра контрола на дизајнот.

Случајот од Саутемптон засега останува под истрага, но повторно ја отвора пошироката дебата за безбедноста на електричната мобилност, зависноста од кинеските батерии во глобалната автомобилска индустрија и идните регулаторни насоки што би можеле да ги обликуваат стандардите за електрични возила на светско ниво.