Политичарите ретко инвестираат на берза, но дел од нивните семејства поседуваат акции во технолошки гиганти

Иако најголемиот дел од македонските политичари своите средства ги насочуваат кон недвижности, банкарски депозити и други традиционални форми на имот, податоците од нивните анкетни листови покажуваат дека мал број функционери и членови на нивните семејства имаат вложувања и на пазарите на капитал.

Анализата на имотните пријави открива дека инвестициите во акции и фондови сè уште не се вообичаена практика меѓу носителите на јавни функции. Сепак, неколкумина поседуваат хартии од вредност во домашни компании, а во поединечни случаи има и вложувања во најголемите светски технолошки корпорации.

Меѓу најзабележителните портфолија е она на семејството на пратеникот Антонио Милошоски. Тој поседува акции во Комерцијална банка, додека неговата сопруга во последните години значително го проширила инвестициското портфолио. Покрај уделите во домашни банки, таа инвестирала и во акции на глобални компании како „Енвидија“, „Мајкрософт“ и „Амазон“, кои се вбројуваат меѓу највлијателните технолошки компании во светот.

Покрај поединечни акции, дел од инвестициите се насочени и кон индексни и секторски фондови. Во портфолиото се наоѓаат удели во фонд што го следи индексот S&P 500, како и фонд специјализиран за американскиот енергетски сектор, што укажува на обид за поголема диверзификација на вложувањата.

Кога станува збор за домашниот пазар на капитал, најголем интерес меѓу политичарите и нивните семејства има за банкарскиот сектор. Акции во Комерцијална банка, НЛБ Банка и Стопанска банка се појавуваат во повеќе имотни листови. Покрај банките, чести се вложувањата во компании како „Гранит“, „Макстил“, „Макпетрол“ и „Македонски телеком“.

Лидерот на опозициската СДСМ, Венко Филипче, во својот анкетен лист има пријавено акции во неколку домашни компании, меѓу кои „Макпетрол“, „Макстил“, „Стопанска банка“ и „Гранит“. Дополнително, тој е сопственик и на компанија регистрирана во Бугарија, чија дејност е поврзана со недвижности и други деловни активности.

Акции во „Гранит“ поседуваат и министерот за локална самоуправа Златко Перински и пратеникот Љупчо Пренџов. Во дел од анкетните листови се евидентирани и вложувања во „Цементарница“ и „Топлификација“, најчесто стекнати пред повеќе години.

Некои функционери се определиле за инвестициски фондови наместо за директно купување акции. Така, членови на семејствата на неколку пратеници и министри поседуваат удели во домашни инвестициски фондови, што претставува поедноставен начин за учество на финансиските пазари.

Покрај акциите и фондовите, кај дел од функционерите се појавуваат и државни обврзници. Министерот за јавна администрација Горан Минчев пријавил сопственост на граѓански обврзници купени во рамки на државната емисија од 2023 година.

Во дел од случаите, хартиите од вредност се стекнати преку наследство. Така, пратеници пријавиле акции во компании како „Алкалоид“ и други домашни претпријатија што биле пренесени во семејството со наследни постапки.

Иако берзанските инвестиции сè уште не се доминантен избор кај македонските политичари, податоците покажуваат постепено појавување на поразновидни инвестициски стратегии. Особено се издвојуваат вложувањата во глобални технолошки компании и индексни фондови, што претставува тренд кој станува сè поприсутен и кај домашните инвеститори. Истовремено, домашните банки и компаниите со долгогодишна традиција остануваат најчест избор за оние што одлучуваат дел од својот капитал да го пласираат на пазарот на хартии од вредност.