Трамп жестоко го нападна Врховниот суд по поништувањето на тарифите

Одлуката на Врховниот суд со која беа поништени клучните царини наметнати од претседателот Доналд Трамп предизвика бурна реакција од Белата куќа, но и отвори нов фронт меѓу извршната и судската власт во САД.

Трамп јавно и остро ги нападна двајцата судии што самиот ги номинираше – Ејми Кони Барет и Нил Горсач – затоа што застанаа на страната на мнозинството во одлуката 6-3 со која се оцени дека претседателот ги пречекорил своите овластувања при воведувањето на глобалните тарифи. Тој изјави дека пресудата е „срам“ и не штедеше зборови ниту за тројцата либерални судии, кои ги нарече „срам за нацијата“.

Ваквиот тон, иако не е невообичаен за Трамп кога станува збор за политички противници, сепак се издвојува по тоа што беше насочен директно кон институцијата што ја претставува третата гранка на власта. Правни експерти посочуваат дека судиите не му должат политичка лојалност на претседателот што ги номинирал и дека низ историјата имало бројни случаи кога судии пресудувале спротивно на очекувањата на администрацијата што ги поставила.

Ервин Чемерински, декан на Правниот факултет при Универзитетот Беркли, изјави дека не памети претседател кој на ваков начин јавно ја критикувал одлуката на Врховниот суд. Според него, реакцијата открива очекување кај Трамп дека конзервативното мнозинство, а особено судиите што тој ги избрал, ќе ги поддржат неговите политики.

Трамп, пак, јавно ги пофали судиите што гласаа против поништувањето на тарифите – Брет Кавано, Самуел Алито и Кларенс Томас – истакнувајќи ја нивната „мудрост и љубов кон земјата“. Во исто време, сугерираше дека останатите биле под влијание на демократите и странски интереси, обвинувања за кои не понуди докази.

Републиканецот Пет Мекрори, поранешен гувернер на Северна Каролина, оцени дека политичките норми во однос на критиките кон Врховниот суд почнале да се менуваат уште во времето на Барак Обама, но дека реториката на Трамп дополнително ја ескалирала тензијата. Според него, и двете партии во последниве години покажале недоволна почит кон институцијата.

Конзервативниот правник Џон Ју, кој служеше во Министерството за правда за време на Џорџ В. Буш, предупреди дека ваквите изјави би можеле да бидат проблематични за администрацијата, имајќи предвид дека пред Судот се водат и други значајни случаи поврзани со претседателските овластувања. Тој смета дека би било мудро Трамп да се воздржи од лични напади врз судиите.

Тензијата дополнително се зголемува во пресрет на обраќањето на претседателот пред Конгресот, каде традиционално присуствуваат и судиите на Врховниот суд. Запрашан дали тие се сè уште поканети, Трамп кусо одговори: „Едвај.“

Одлуката за тарифите не само што ја разниша економската стратегија на администрацијата, туку и повторно ја отвори дебатата за рамнотежата меѓу гранките на власта во САД и за границите на претседателските овластувања во трговската политика.