Секој четврти вработен во Германија има мигрантско потекло: Дали ова е иднината на Европа?

Недостигот од работна сила станува еден од најголемите предизвици за европската економија, а странските работници имаат сè поважна улога во одржувањето на цели индустрии. Стареењето на населението, тешкотиите при пронаоѓањето квалификувани кадри и потребата од работници во професии за кои има сè помал домашен интерес го зголемуваат значењето на мигрантската работна сила.

Германија е особено впечатлив пример за оваа промена. Според официјалните податоци од микропописот за 2025 година, 27 проценти од вработените во најголемата европска економија имаат мигрантско потекло. Тоа значи дека повеќе од секој четврти вработен припаѓа на оваа група, а во одредени професии нивното учество е далеку поголемо.

Германскиот Федерален завод за статистика посочува дека работниците со мигрантско потекло имаат особено значење во здравствената заштита, угостителството, градежништвото и во повеќе производствени дејности. Станува збор за сектори што се важни за секојдневното функционирање на економијата, а во дел од нив компаниите веќе се соочуваат со сериозни тешкотии при пронаоѓањето доволно работници.

Највпечатливи се бројките кај одредени професии каде што луѓето со мигрантско потекло веќе претставуваат мнозинство од работната сила. Меѓу готвачите нивното учество достигнува 56 проценти, додека во производството на храна изнесува 55 проценти. Кај работниците што поставуваат подови уделот е 54 проценти, а во поставувањето скелиња и преработката на месо достигнува 51 процент.

Овие податоци покажуваат дека зависноста не е ограничена само на една гранка. Странската работна сила е присутна во производството, градежништвото, угостителството и услугите, а во некои професии без неа би било тешко да се задржи сегашното ниво на активност.

Посебно значење има состојбата во професиите каде што веќе постои недостиг од квалификувани работници. Кај професионалните возачи, на пример, 41 процент од вработените имаат мигрантско потекло. Во хотелските услуги нивниот удел изнесува 40 проценти, додека во здравствената заштита и грижата за стари лица достигнува 33 проценти.

Последната бројка е особено значајна во поширокиот европски контекст. Стареењето на населението значи дека потребата од здравствени и негувателски услуги ќе остане голема, а истовремено станува потешко да се обезбеди доволен број луѓе што ќе работат во овие професии. Германските податоци покажуваат дека работниците со мигрантско потекло веќе пополнуваат значителен дел од таа потреба.

Сликата, сепак, не е иста во сите професии. Меѓу дејностите што се соочуваат со недостиг на кадар, најмал удел на вработени со мигрантско потекло во Германија е забележан во службите за итни случаи, каде што изнесува само 7 проценти. Тоа покажува дека пристапот на странските работници до различни професии значително се разликува.

Според методологијата што ја користат германските статистичари, за лице со мигрантско потекло се смета некој што се доселил во Германија по 1950 година или чии родители се доселиле во земјата по тој период. Затоа оваа категорија е поширока од бројот на странски државјани што моментално живеат и работат во Германија.

Германските бројки истовремено отвораат и пошироко прашање за иднината на европскиот пазар на труд. Кога во одредени професии секој втор работник има мигрантско потекло, станува јасно дека миграцијата веќе не е само демографско или политичко прашање, туку и важен економски фактор.

За европските компании предизвикот е особено голем во професиите што тешко привлекуваат домашни работници. Градежништвото, транспортот, угостителството, производството, здравството и грижата за повозрасните се области во кои недостигот од луѓе може директно да го ограничи работењето на компаниите и достапноста на услугите.

Германија покажува колку далеку може да оди таквата зависност. Во дел од професиите работниците со мигрантско потекло повеќе не се дополнување на домашната работна сила, туку претставуваат нејзин значителен, а понекогаш и мнозински дел.

Токму затоа прашањето за странските работници во Европа во следните години веројатно сè повеќе ќе се поврзува со економските потреби. Ако компаниите не можат да најдат доволно луѓе на домашниот пазар, привлекувањето работници од странство станува еден од начините за пополнување на празните работни места.

Податоците од Германија веќе покажуваат колку голема може да биде нивната улога. Од кујните и хотелите, преку фабриките и градилиштата, па сè до болниците и домовите за стари лица, значителен дел од германската економија денес функционира со работници со мигрантско потекло. За Европа тоа е показател дека борбата за работна сила во иднина може да стане подеднакво важна како и борбата за инвестиции и капитал.