Саудиска Арабија ги намалува испораките на нафта за Европа, цените нагло растат

Саудиска Арабија ги намали испораките на нафта кон Европа, откако нападите со беспилотни летала предизвикаа оштетување на важен нафтовод што ги поврзува нафтените полиња во источниот дел на земјата со пристаништето на Црвеното Море. Нарушувањето на извозниот синџир веќе создава притисок врз европските купувачи, кои почнаа да бараат алтернативни извори на сурова нафта.

Според извори од нафтената индустрија на кои се повикува Ројтерс, Ријад ги известил дел од европските клиенти дека нема да може да реализира одредени пратки планирани за товарење во текот на септември. Истовремено, прекинато е товарењето на нафта во пристаништето Јанбу, што претставува дополнителен удар врз извозот кон европскиот пазар.

Нападите, за кои Саудиска Арабија ја обвинува ирачка милиција, ја принудија земјата во петокот да го затвори нафтоводот Исток-Запад. Станува збор за една од клучните транспортни врски во саудискиот нафтен систем, која овозможува суровата нафта од богатите наоѓалишта на истокот да се транспортира до Црвеното Море.

Значењето на овој нафтовод е особено големо во услови на нарушен поморски сообраќај во регионот. Во изминатите шест месеци, тој им овозможуваше на Саудијците да избегнат зависност од Ормутскиот Проток, една од најважните светски поморски точки за транспорт на нафта.

Сè уште нема точни информации колкав број пратки кон Европа ќе бидат откажани, ниту колку долго ќе трае прекинот на товарењето во Јанбу. Неизвесноста дополнително ги зголемува ризиците за европските рафинерии, особено затоа што пазарот веќе реагира со значителен раст на цените.

Цената на суровата нафта веднаш се зголеми по веста за проблемите со саудискиот извоз. Барелот Брент, кој служи како една од главните референтни цени за европскиот пазар, се движеше околу 108 долари.

На физичкиот пазар цените се уште повисоки. Според податоците на LSEG, показателот Dated Brent, кој се однесува на реалните пратки на сурова нафта што се купуваат и продаваат во одреден период, достигна околу 122 долари за барел.

Во услови на прекин на дел од извозот преку Црвеното Море, Саудиска Арабија најверојатно ќе се обиде повторно да го зголеми транспортот преку Ормутскиот Проток. Според извори на Ројтерс, една од можностите е користење таканаречени „темни пратки“, односно транспорт со танкери чие движење и потекло на товарот потешко може да се следат.

Таквиот начин на транспорт веќе го применуваат и други производители од регионот, меѓу кои Обединетите Арапски Емирати и Ирак. Целта е да се задржи дел од извозот и покрај ограничувањата и безбедносните ризици што го оптоваруваат транспортот низ регионот.

Сепак, количините што моментално успеваат да стигнат до меѓународните пазари се значително помали од оние пред почетокот на војната. Според податоците цитирани од Ројтерс, производителите од Персискиот Залив во моментов извезуваат меѓу седум и девет милиони барели нафта дневно, што претставува само околу 30 до 40 отсто од количините што ги извезуваа пред војната.

Нарушувањето на саудискиот извоз дополнително ја зголемува неизвесноста на глобалниот нафтен пазар. Европа, која во голема мера зависи од стабилното снабдување со сурова нафта, сега се соочува со потреба да обезбеди дополнителни количини од други производители. Доколку прекинот на извозот од Саудиска Арабија продолжи, притисокот врз цените и конкуренцијата за достапни количества би можел дополнително да се засили.

Во овој момент клучно прашање останува колку брзо Саудиска Арабија ќе успее да ги обнови испораките преку алтернативни транспортни рути и дали нарушувањата ќе бидат краткотрајни или ќе прераснат во подолготраен проблем за глобалното снабдување со нафта.