Цел ден на мотор за добра плата: Колку навистина заработуваат доставувачите во Македонија?

Доставувачите на храна, намирници и пратки станаа неизбежен дел од секојдневието во македонските градови. Особено во Скопје, сè почесто може да се видат мотоцикли и автомобили со торби за достава како непрекинато се движат од една до друга адреса. Со зголемувањето на бројот на нарачки расте и интересот за оваа професија, а едно од најчестите прашања е колку навистина може да се заработи со работа како доставувач.

Кога станува збор за класичната професија курир, заработката најчесто е значително поскромна од износите кои понекогаш се споменуваат во огласите за доставувачи. Според достапните податоци од анкети за платите, најголемиот дел од куририте во Македонија имаат нето месечни примања во распон од околу 24.400 до 34.740 денари. Најплатените 10 проценти од вработените во оваа категорија имаат заработка над 34.740 денари.

Сликата, сепак, се менува кога доставата се врши преку дигитални платформи или преку компании кои исплаќаат бонуси во зависност од бројот на реализирани нарачки. На пазарот веќе се појавуваат огласи во кои за доставувачи во Скопје се наведува очекувана нето заработка од 40.000 до 110.000 денари месечно.

Во ваквите понуди начинот на исплата може да биде комбинација од фиксна плата и бонуси, додека во одредени случаи компанијата обезбедува и возило, гориво и трошоци за одржување. Тоа е значајна разлика, бидејќи кај доставувач кој работи со сопствено возило дел од заработката неизбежно оди на покривање на трошоците.

Работното време исто така има големо влијание врз конечниот приход. Кај некои работодавачи станува збор за класичен ангажман од 40 часа неделно, распоредени во пет работни дена. Кај платформската достава, пак, флексибилноста е поголема и доставувачот може да избира кога ќе биде активен, но токму бројот на часови и реализирани нарачки во голема мера го одредува месечниот приход.

За разлика од класичната плата, кај платформите најчесто нема однапред гарантиран износ што доставувачот ќе го заработи на крајот од месецот. Приходот зависи од бројот на нарачки, растојанието до адресата, периодот во кој има најголема побарувачка, сообраќајот, временските услови, како и од карактеристиките на самата нарачка.

Затоа двајца доставувачи кои работат во ист град можат да имаат значително различна заработка. Едниот може да работи во периоди кога има голем број нарачки и да реализира десетици достави, додека другиот да помине поголем дел од работното време чекајќи нова задача.

Високите износи што понекогаш се споменуваат во огласите најчесто се поврзани со поголем обем на работа. Колку повеќе часови поминува доставувачот на терен и колку повеќе нарачки реализира, толку е поголема можноста за повисока месечна заработка. Но, тоа истовремено значи и повеќе време поминато во сообраќај и поголемо оптоварување на возилото.

Токму трошоците се еден од најважните фактори кога се пресметува колку навистина останува во џебот. Доставувач кој користи сопствен автомобил или скутер не треба да ја гледа само сумата што ја заработил преку нарачките. Од приходот треба да се одвојат средства за гориво, редовни сервиси, масло, гуми, сопирачки, регистрација и останатите трошоци поврзани со возилото.

Дополнителен фактор е амортизацијата. Возило што секојдневно минува десетици километри низ град, постојано запира и тргнува и работи во услови на густ сообраќај се троши значително побрзо од автомобил или скутер што се користи само повремено. Поради тоа, номиналната заработка и реалниот приход по одбивањето на сите трошоци можат значително да се разликуваат.

Од друга страна, работата преку платформи има предност во флексибилноста. Доставувачот може да избере кога ќе биде активен и да се насочи кон периодите кога побарувачката е најголема. Кај одредени платформи, заработката за конкретната достава се прикажува пред прифаќањето на задачата, а сумата може да зависи од повеќе фактори.

Работниот ден на доставувачот затоа во голема мера зависи од условите на терен. Во еден момент може да има повеќе нарачки една по друга и речиси без прекин да се движи од адреса до адреса. Во друг период може да има малку работа, долго чекање и дополнителни километри без соодветен приход.

Токму затоа бројките од 70.000, 80.000 или дури 100.000 денари месечно треба да се гледаат со одредена претпазливост. Тие можат да бидат достижни во одредени услови, но не претставуваат фиксна плата што автоматски ја добива секој што ќе започне да работи како доставувач. Повисоката заработка најчесто бара повеќе работни часови, голем број реализирани нарачки и добро планирање на трошоците.

За оние кои имаат сопствено возило, особено е важно да се направи разлика меѓу вкупниот приход и чистата заработка. Доставувачот може да има висок месечен приход, но ако значителен дел од него оди за гориво, одржување и амортизација, сумата што реално останува може да биде многу помала.

Сепак, доставата останува атрактивна опција за дел од работниците токму поради можноста за дополнителен приход и флексибилното работно време. За некого тоа може да биде главно занимање, додека за друг дополнителна работа во одредени денови или периоди кога има поголема побарувачка.

На крајот, заработката како доставувач во Македонија не може да се сведе на една фиксна бројка. Класичните курирски позиции најчесто носат пониски примања, додека платформската достава и системите со бонуси можат да овозможат значително повисоки приходи. Но, зад највисоките суми најчесто стојат повеќе работни часови, поголем број достави и трошоци кои мора внимателно да се пресметаат.

Со други зборови, доставата може да биде солидно платена работа, но високата заработка не доаѓа сама од себе. Колку ќе заработи еден доставувач на крајот од месецот зависи не само од бројот на нарачки, туку и од тоа колку паметно ќе го организира своето време, со кое возило ќе работи и колку ќе успее да ги контролира трошоците.