Може ли бумот на вештачката интелигенција да ја претвори ASML во првата европска компанија вредна еден трилион долари? Ова прашање сè почесто се поставува на финансиските пазари, откако холандскиот производител на опрема за изработка на најнапредни чипови забележа силен раст на вредноста на акциите благодарение на огромната побарувачка поврзана со развојот на вештачката интелигенција. ASML во моментов е една од највредните европски компании на берзите, а инвеститорите веруваат дека нејзината клучна улога во производството на напредни полупроводници може да ѝ овозможи да влезе во клубот на компании со пазарна вредност од еден трилион долари. По силните резултати во вториот квартал, акциите на компанијата значително пораснаа, зголемувајќи ја вредноста на ASML на околу 700 милијарди долари. Само оваа година акциите поскапеа за околу 60 проценти, што дополнително ја поттикна дебатата дали компанијата има потенцијал да стане првата европска фирма со таква пазарна капитализација. За да ја достигне границата од еден трилион долари, акцијата на ASML би требало да достигне цена од приближно 2.600 долари. Неколку големи аналитички куќи веќе ги зголемија своите целни вредности и сметаат дека такво сценарио не е нереално. „Има големи шанси ASML да стане првата компанија во Европа што ќе достигне вредност од еден трилион долари“, оцени Керолин Бел, портфолио-менаџерка во Stonehage Fleming, нагласувајќи дека главното прашање не е дали тоа може да се случи, туку кога. Главната предност на ASML лежи во нејзината уникатна позиција во глобалниот синџир за производство на чипови. Компанијата е единствениот производител во светот на машините за екстремна ултравиолетова литографија (EUV), технологија која е неопходна за производство на најмалите и најмоќните полупроводници што се користат во системите за вештачка интелигенција. Поради оваа доминација, инвеститорите често ја споредуваат ASML со компанија која продава „алатки за време на златна треска“. Додека технолошките компании се натпреваруваат во развој на вештачка интелигенција, ASML обезбедува дел од основната инфраструктура без која тој развој би бил невозможен. Компанијата веќе се издвојува од останатите големи европски корпорации како Roche, LVMH, Novo Nordisk, AstraZeneca и SAP, а нејзината вредност значително се оддалечи од голем број конкуренти на европските берзи. Сепак, патот до трилионската вредност не е без ризици. Еден од најголемите фактори што ќе влијаат врз идниот раст е продолжувањето на огромните инвестиции во центри за податоци од страна на компании како Google, Amazon и други големи технолошки групации. Доколку забави потрошувачката за инфраструктура поврзана со вештачката интелигенција, тоа директно би можело да се одрази врз приходите на ASML. Аналитичарите предупредуваат и на предизвици поврзани со снабдувачките синџири, геополитичките тензии и ограничувањата за извоз на технологија кон Кина. Американските законодавци разгледуваат мерки кои би можеле дополнително да ја ограничат продажбата и сервисирањето на опремата на ASML на кинескиот пазар, кој компанијата очекува да учествува со околу 20 проценти од нејзината продажба во 2026 година. Друг предизвик е високата берзанска проценка. Акциите на ASML се тргуваат со однос цена/очекувана добивка од околу 38 пати за 2027 година, што е значително повеќе од некои нејзини големи клиенти, како TSMC, производителот на чипови дизајнирани за најголемите компании во секторот на вештачката интелигенција. Сепак, поддржувачите на компанијата сметаат дека постојат дополнителни причини за оптимизам. Производителите на мемориски чипови, меѓу кои Samsung, SK Hynix и Micron, постепено преминуваат од постарата DUV технологија кон поскапите EUV системи на ASML. Тоа создава нов циклус на инвестиции кој може да донесе дополнителен раст за холандската компанија. Дополнителен потенцијал претставуваат и новите проекти поврзани со проширувањето на капацитетите за производство на чипови во САД. Инвестициите во нови фабрики и растечката побарувачка за полупроводници можат да отворат нови извори на приходи за ASML. И покрај големиот оптимизам, аналитичарите нагласуваат дека патот до вредност од еден трилион долари нема да биде едноставен. Пазарот на акции поврзани со вештачката интелигенција во последниот период покажа дека ентузијазмот може брзо да се промени. Доколку продолжи растот на побарувачката за напредни чипови и ASML успешно ја реализира својата стратегија, компанијата има реална можност да стане првата европска корпорација со пазарна вредност од еден трилион долари. Но, успехот ќе зависи од тоа дали бумот на вештачката интелигенција ќе продолжи со истото темпо и дали индустријата ќе успее да ги надмине глобалните економски и политички ризици. Post navigation Кинескиот автомобилски бум излегува од контрола: Стотици нови модели го преплавија пазарот Новата реалност на Балканот: Без странски работници сè потешко се одржува економскиот раст