Четири држави достигнаа 100 проценти користење интернет: Каде е Европа и зошто богатството не гарантира дигитална развиеност?

Интернетот одамна престана да биде само средство за комуникација и забава. Денес тој претставува основна инфраструктура за функционирањето на современите економии, образовните системи, јавните услуги и деловниот сектор. Сепак, и покрај огромниот технолошки напредок, разликите меѓу државите во поглед на користењето интернет остануваат значителни, а најновите меѓународни податоци откриваат и неколку изненадувачки резултати.

Според објавените анализи за распространетоста на интернетот во светот, четири држави достигнале практично целосна дигитална вклученост на населението. Бахреин, Кувајт, Саудиска Арабија и Обединетите Арапски Емирати бележат стапка на користење интернет од 100 проценти, со што се наоѓаат на самиот врв на светската листа. Овие резултати покажуваат дека земјите од Персискиот Залив успеале да изградат дигитална средина во која интернетот е составен дел од речиси секојдневната активност на населението.

Високите стапки во овие држави се поврзуваат со развојот на телекомуникациската инфраструктура, распространетоста на паметните телефони и зголемената дигитализација на јавните и приватните услуги. Во изминатите години, земјите од регионот вложуваа значителни средства во модернизација на своите економии, настојувајќи да ја намалат зависноста од традиционалните индустрии и да создадат услови за развој на нови технологии.

Европа, исто така, има силни претставници меѓу државите со најголема употреба на интернет. Данска, Луксембург, Монако и Норвешка бележат стапки од најмалку 99 проценти, што ги вбројува меѓу најповрзаните општества во светот. Во овие земји, дигиталните услуги се длабоко интегрирани во секојдневието, од електронското банкарство и административните постапки до образованието, здравството и деловното работење.

Особено интересна е позицијата на азиските економии, кои во последните децении станаа важни центри на технолошкиот развој. Малезија, Тајван и Сингапур имаат повеќе од 97 проценти интернет-корисници, што ја потврдува нивната висока дигитална поврзаност. Овие резултати се значајни и од економски аспект, бидејќи широката употреба на интернет создава поволна средина за електронска трговија, финансиски технологии и развој на дигитални компании.

Соединетите Американски Држави, иако се дом на некои од најголемите технолошки компании во светот, бележат стапка на користење интернет од 94,7 проценти. Кина, која располага со огромен дигитален пазар и силно развиена интернет-економија, има стапка од 91,8 проценти. Иако процентите се пониски од оние во најдобро рангираните држави, поради големината на населението станува збор за огромен број корисници кои претставуваат основа за развој на дигиталните услуги и онлајн трговијата.

Еден од најинтересните примери во анализата е Јапонија, земја која со децении се поврзува со технолошки иновации, роботика и напредна електроника. И покрај нејзината економска и технолошка развиеност, интернет користат 85,5 проценти од населението, што е пониска стапка од онаа во Чиле, Уругвај и Мароко. Овој податок покажува дека технолошката моќ на една држава не мора автоматски да значи и најширока употреба на дигиталните услуги меѓу нејзините граѓани.

Едно од можните објаснувања за ваквата состојба е демографската структура на јапонското население. Јапонија има голем удел постари жители, а токму повозрасните генерации во многу земји поретко користат интернет во споредба со младите. Ова укажува дека дигиталната вклученост не зависи исклучиво од достапноста на технологијата, туку и од возраста, образованието, навиките и подготвеноста на граѓаните да ги прифатат новите начини на комуникација и работење.

Разликите се забележуваат и во рамките на Европа. Хрватска, на пример, бележи стапка на користење интернет од 85,9 проценти, што е пониско од резултатите на поголем дел од нејзините соседни земји. Ваквите разлики покажуваат дека дури и државите кои географски и економски се блиски можат да имаат различно ниво на дигитална вклученост, зависно од инфраструктурата, демографските карактеристики и навиките на населението.

Но, зад статистиката за интернет-корисниците се крие многу поважно економско прашање. Дигиталната поврзаност денес директно влијае врз можностите за образование, вработување, претприемништво и пристап до информации. Граѓаните кои немаат интернет или не располагаат со потребните дигитални вештини се соочуваат со сè поголеми ограничувања во свет во кој голем дел од услугите постепено се префрлаат на интернет.

За малите компании, интернетот претставува можност да излезат надвор од локалниот пазар без да отвораат физички продавници во други градови или држави. Земјоделците можат да ги следат пазарните цени, да пронаоѓаат купувачи и да добиваат информации за современи производствени методи, додека студентите имаат пристап до образовни содржини и предавања од универзитети ширум светот. На тој начин, дигиталната поврзаност станува фактор кој може да влијае врз продуктивноста, конкурентноста и економските можности на целото општество.

Истовремено, развојот на интернетот овозможи создавање индустрии кои пред неколку децении речиси и не постоеја. Електронската трговија, дигиталното банкарство, онлајн платформите, финансиските технологии и професионалните натпревари во видеоигри денес генерираат значителна економска активност. Државите со висока дигитална поврзаност имаат подобри предуслови за развој на овие сектори, додека земјите со ограничен пристап ризикуваат дополнително да заостануваат.

Сепак, експертските анализи предупредуваат дека високата стапка на користење интернет не е доволна сама по себе за да се оцени дигиталната развиеност на една држава. Податоците ги опфаќаат лицата кои пристапиле на интернет најмалку еднаш во претходните три месеци, без разлика дали користеле мобилен телефон, компјутер или друг уред. Тоа значи дека во статистиката се вклучени и луѓе кои интернетот го користат само повремено, без нужно да поседуваат напредни дигитални вештини.

Поради тоа, две држави со сличен процент интернет-корисници можат да имаат сосема различно ниво на дигитална економија. Во едната, граѓаните можеби претежно користат социјални мрежи и апликации за комуникација, додека во другата интернетот активно се употребува за образование, деловни трансакции, електронски јавни услуги и создавање нови производи. Токму оваа разлика станува сè поважна во период кога вештачката интелигенција и автоматизацијата дополнително го менуваат начинот на кој функционираат економиите.

За земјите во развој, вклучително и Македонија, ваквите глобални трендови претставуваат потсетник дека изградбата на телекомуникациска инфраструктура е само еден дел од дигиталната трансформација. Подеднакво важни се достапните цени на интернет-услугите, дигиталната писменост, модернизацијата на јавната администрација и поддршката за компаниите кои сакаат да воведуваат нови технологии. Без овие предуслови, дури и широката интернет-поврзаност не мора да донесе значителни економски придобивки.

Во наредните години, разликата меѓу дигитално развиените и помалку развиените општества веројатно сè повеќе ќе се мери преку начинот на кој граѓаните и компаниите ја користат технологијата, а не само преку бројот на интернет-приклучоци. Државите кои ќе успеат да ја претворат поврзаноста во знаење, продуктивност и иновации ќе имаат значителна предност во глобалната економија.

Затоа, иако четирите држави со 100-процентна употреба на интернет се издвојуваат на светската листа, вистинското прашање за иднината не е само колку луѓе имаат пристап до мрежата. Многу поважно е колку од нив располагаат со знаење и можности да го искористат интернетот за подобро образование, поголеми приходи и повисок животен стандард. Токму таму ќе се води следната голема битка за дигитална и економска развиеност.