Трката за доминација на пазарот на вештачка интелигенција добива нова финансиска димензија. Американската компанија Anthropic, позната по развојот на асистентот Claude, се подготвува за излез на берза, а најновите податоци презентирани пред потенцијалните инвеститори покажуваат значително подобрување на нејзините финансиски резултати. Во исто време, растат очекувањата дека компанијата би можела да стане една од највредните што некогаш излегле на јавниот пазар. Според информации на Bloomberg, Anthropic им претставила на инвеститорите податоци според кои приходите во третиот квартал достигнале 16,8 милијарди долари. Компанијата, исто така, пријавила позитивни резултати според приспособените показатели за профитабилност, што претставува важен сигнал за инвеститорите кои со години ги следат огромните трошоци за развој на вештачка интелигенција. На презентацијата одржана во седиштето во Сан Франциско било соопштено дека приспособената бруто-маржа достигнала 85 проценти, додека приспособената оперативна маржа надминала 11 проценти. Според изворите запознаени со состојбата, компанијата остварува и позитивен слободен паричен тек, што укажува дека нејзиното работење почнува да создава повеќе расположливи средства. Дополнителен показател за растот е стапката на задржување на приходите од постојните клиенти, која, според презентираните информации, достигнала дури 900 проценти. Овој показател не се однесува само на тоа дали клиентите продолжуваат да ги користат услугите, туку и колку ја зголемуваат својата потрошувачка. Ваквата бројка укажува на силно проширување на користењето на производите на Anthropic кај дел од постојните корисници. Компанијата пријавила и маржа поголема од 40 проценти по одбивањето на трошоците за пресметковна моќ и неопходната технолошка инфраструктура. Овој податок е особено важен во индустрија во која развојот и функционирањето на напредните модели бараат огромни инвестиции во чипови, сервери и центри за податоци. Плановите предвидуваат Anthropic да започне со формално претставување на својата јавна понуда пред инвеститорите веќе во неделата што почнува на 9 ноември. Доколку подготовките се одвиваат според очекувањата, тргувањето со акциите би можело да започне пред американскиот празник Денот на благодарноста, а најдоцна до крајот на 2026 година. Сепак, конечниот распоред и условите за излез на берза сè уште не се утврдени. Особено внимание привлекуваат проценките за вредноста на компанијата. Дел од инвеститорите сметаат дека Anthropic би можела да вреди меѓу 1,8 и 2 билиони долари. Доколку се остварат ваквите очекувања, компанијата би се вброила меѓу највредните технолошки бизниси во светот, а нејзината јавна понуда би можела да ја достигне или надмине големината на берзанското деби на SpaceX од јуни годинава. Но високите проценки отвораат и прашања за одржливоста на растот. Иако побарувачката за алатки базирани на вештачка интелигенција продолжува да се зголемува, конкуренцијата меѓу најголемите компании станува сè посилна. Инвеститорите предупредуваат дека намалувањето на цените на услугите може да ја ограничи заработката, дури и ако бројот на корисници продолжи да расте. Главниот конкурент на Anthropic останува OpenAI, со која води интензивна борба за корпоративни клиенти, технолошка предност и повисока пазарна вредност. Во трката сè поактивно се вклучува и Meta, која го претстави моделот Muse Wonder и тврди дека неговите способности во програмирањето и решавањето сложени задачи се споредливи со оние на ChatGPT и Claude. Покрај конкуренцијата, инвеститорите внимателно ги следат и безбедносните ризици поврзани со вештачката интелигенција. Инцидентите во кои автономни системи дејствувале надвор од очекуваните ограничувања ја засилуваат јавната загриженост за контролата врз технологијата. Овие прашања можат да влијаат и врз расположението на инвеститорите во пресрет на берзанското деби. Финансиското минато на Anthropic покажува колку скап бил нејзиниот досегашен развој. Според документи во кои Bloomberg имал увид, компанијата во 2025 година остварила приходи од околу 4,6 милијарди долари, наспроти 386 милиони долари во 2024 година. Меѓутоа, истовремено забележала и значителни загуби, при што нето-загубата за 2025 година достигнала речиси 42 милијарди долари. Токму големите трошоци се причина дел од инвеститорите да бидат претпазливи. Во последните недели се забележува зголемена нервоза околу задолжувањето на технолошките компании и нивните вложувања во инфраструктура за вештачка интелигенција. Акциите на CoreWeave, компанија што обезбедува облачни компјутерски услуги, во средата паднале за дури 17 проценти, додека нејзините обврзници забележале значително намалување на вредноста. Дополнителна неизвесност создава состојбата на пазарот на нови берзански котирања. Повеќе компании ги одложиле своите планови за јавна понуда поради послабите резултати на неодамнешните берзански дебитанти. Според податоците на Bloomberg, кога ќе се исклучат големите котирања на SpaceX и SK Hynix, просечниот пондериран принос на повеќе од 100 новокотирани акции изнесува негативни 9,7 проценти. За споредба, американскиот индекс S&P 500 годинава остварил раст од 14 проценти, додека Nasdaq 100, во кој значајно учество имаат технолошките компании, пораснал за 19 проценти. Оваа разлика покажува дека инвеститорите стануваат многу повнимателни при вложувањето во компании што првпат се појавуваат на берзата. Аналитичарите оценуваат дека пазарот на вештачка интелигенција влегува во нова фаза. Пред една или две години, силните финансиски резултати на една голема компанија често беа доволни за да предизвикаат раст на целиот сектор. Денес, меѓутоа, инвеститорите веќе очекуваат високи стапки на раст и многу посилно реагираат на секое потфрлање од предвидените резултати. Излегувањето на Anthropic на берза предизвикува и реакции надвор од финансиските кругови. Пред седиштето на компанијата во Сан Франциско се собрале демонстранти кои барале запирање на јавната понуда, изразувајќи загриженост за ризиците што брзиот развој на вештачката интелигенција може да ги донесе за инвеститорите и пензиските фондови. Од Anthropic засега не ги коментираат информациите за финансиските показатели и подготовките за берзанското деби. Бидејќи разговорите со инвеститорите продолжуваат, проценетата вредност, роковите и големината на јавната понуда сè уште можат да се променат. Претстојниот излез на берза ќе биде значаен тест не само за Anthropic, туку и за целата индустрија на вештачка интелигенција. Инвеститорите ќе треба да одлучат дали брзиот раст на приходите и подобрените маржи се доволна основа за вреднување што се мери во билиони долари, или огромните трошоци и сè посилната конкуренција бараат поголема претпазливост. За Anthropic, предизвикот повеќе не е само да докаже дека може да развива напредна технологија. Компанијата сега треба да покаже дека може да го претвори технолошкиот успех во долгорочно одржлив и профитабилен бизнис. Навигација на напис Светот станува поризичен за патување: Објавена листата на најопасни дестинации Меѓународната агенција за енергетика ослободува 100 милиони барели нафта од резервите за да ги стабилизира цените