Професии на иднината: Овие 12 занимања ќе бидат најбарани до 2035 година

Вештачката интелигенција, автоматизацијата и дигитализацијата сè почесто предизвикуваат загриженост за иднината на работните места. Додека дел од традиционалните професии се соочуваат со неизвесност, други влегуваат во период на забрзан развој. Најновите проекции покажуваат дека во следната деценија најголема побарувачка ќе има за здравствени работници, технолошки експерти и стручни кадри во секторот на обновливите извори на енергија.

Според анализата на „Бизнис инсајдер“, три големи промени ќе имаат пресудно влијание врз пазарот на трудот: стареењето на населението, енергетската транзиција и забрзаниот технолошки развој. Овие процеси веќе ја менуваат структурата на вработувањето, а нивното влијание дополнително ќе се засили во наредните години.

Проекциите за периодот од 2025 до 2035 година издвојуваат 12 занимања со највисок очекуван процентуален раст на вработеноста. Иако податоците се однесуваат на Соединетите Американски Држави, тие даваат претстава за економските и технолошките промени што би можеле да влијаат и врз другите развиени пазари.

Најголем раст се очекува кај медицинските сестри со напредни квалификации, за кои се предвидува зголемување на вработеноста од дури 41 процент до 2035 година. Станува збор за високообразовани здравствени професионалци кои во голем број американски сојузни држави имаат овластувања да извршуваат одредени медицински задачи што традиционално биле во надлежност на лекарите.

Нивната улога станува сè позначајна поради стареењето на населението, зголемената потреба од здравствени услуги и недостигот од медицински кадар. Според наведените податоци, просечната годишна заработка за ова занимање во САД изнесува околу 132.000 долари.

Втората позиција им припаѓа на инсталатерите на соларни фотоволтаични системи. За оваа професија се предвидува раст на вработеноста од 36,5 проценти, што ја прави една од најперспективните во енергетскиот сектор.

Зголемените инвестиции во соларни електроцентрали, потребата од намалување на емисиите и настојувањето на државите да обезбедат поголема енергетска независност создаваат дополнителна побарувачка за работници што се занимаваат со поставување и одржување на соларна опрема. Просечната годишна заработка во САД за ова занимање е околу 53.000 долари.

Веднаш зад нив се експертите за податоци, чија вработеност се очекува да порасне за 34,6 проценти. Развојот на вештачката интелигенција и сè поголемото користење податоци во деловното работење ја зголемуваат потребата од професионалци што можат да обработуваат големи количества информации, да препознаваат закономерности и да создаваат модели за подобро донесување одлуки.

Овие специјалисти веќе имаат значајна улога во финансискиот сектор, здравството, индустријата и технолошките компании. Според анализата, нивната просечна годишна заработка достигнува околу 120.000 долари.

Зелената енергетика обезбедува уште едно место меѓу најбрзорастечките професии. За техничарите што се занимаваат со сервисирање ветерни турбини се предвидува зголемување на вработеноста од 29,5 проценти.

Проширувањето на капацитетите за производство на електрична енергија од ветер бара специјализирани работници кои ќе ја одржуваат опремата и ќе обезбедуваат нејзино непречено функционирање. Просечната годишна заработка за оваа професија во САД изнесува приближно 64.000 долари.

Здравствениот сектор повторно се појавува на петтата позиција, каде што се наоѓаат менаџерите на медицински и здравствени услуги. За нив се очекува раст на вработеноста од 24,2 проценти, со просечна годишна заработка од околу 124.000 долари.

Станува збор за професионалци што управуваат со здравствени установи, медицински одделенија и различни здравствени програми. Зголемениот број пациенти, технолошките промени и сложеноста на здравствените системи ја зголемуваат потребата од квалификувани раководни кадри.

Значителен раст се предвидува и кај физиотерапевтските асистенти, со очекувано зголемување на вработеноста од 23 проценти. Нивната работа е поврзана со рехабилитацијата, подобрувањето на подвижноста и закрепнувањето на пациентите по повреди или заболувања. Просечната годишна заработка за ова занимање изнесува околу 68.000 долари.

Потребата од вакви услуги дополнително се зголемува со стареењето на населението и поголемото внимание што се посветува на рехабилитацијата и зачувувањето на физичката функционалност.

На седмото место се психијатриските техничари, за кои се предвидува раст од 22,3 проценти. Овие здравствени работници учествуваат во грижата за пациентите со ментални и психијатриски нарушувања, работејќи во соработка со други медицински професионалци.

Според наведените податоци, просечната годишна заработка за ова занимање во САД изнесува околу 45.000 долари.

Развојот на технологијата, истовремено, отвора можности за професионалци што се занимаваат со научни истражувања во компјутерската и информатичката област. За нив се предвидува зголемување на вработеноста од 21,8 проценти, додека просечната годишна заработка достигнува околу 140.000 долари.

Ова е највисокиот наведен износ меѓу дванаесетте анализирани занимања. Истражувачите во оваа област работат на развој на нови компјутерски технологии, алгоритми и системи, вклучително и решенија поврзани со вештачката интелигенција.

Меѓу перспективните професии се наоѓаат и асистентите во работната терапија, со очекуван раст на вработеноста од 21,5 проценти и просечна годишна заработка од околу 72.000 долари.

Нивната работа е насочена кон помагање на луѓето кои поради повреди, заболувања или други здравствени состојби имаат тешкотии во извршувањето на секојдневните активности. Зголемената потреба од рехабилитациски услуги придонесува за растот на ова занимање.

На десеттата позиција се офталмолошките медицински техничари, за кои се предвидува зголемување на вработеноста од 21,4 проценти. Тие им помагаат на специјалистите при прегледите, дијагностичките постапки и грижата за пациентите со проблеми со видот. Нивната просечна годишна заработка во САД изнесува околу 46.000 долари.

Следуваат лекарските асистенти, со очекуван раст од 21,1 процент и просечна годишна заработка од приближно 136.000 долари. Ова занимање опфаќа здравствени професионалци со напредно образование, кои во американскиот здравствен систем извршуваат широк спектар медицински задачи во согласност со законските овластувања.

Последното место меѓу дванаесетте професии им припаѓа на аналитичарите за информациска безбедност. За нив се предвидува раст на вработеноста од 21 процент, со просечна годишна заработка од околу 129.000 долари.

Зголемената зависност од дигитални системи и сè посложените кибернетички закани ја прават информациската безбедност една од најважните области во современото деловно работење. Компаниите, финансиските институции и државните организации имаат потреба од професионалци што ќе ги заштитуваат нивните системи и податоци од неовластен пристап и кибернапади.

Она што особено се издвојува во проекциите е силната застапеност на здравствените професии. Дури седум од дванаесетте најбрзорастечки занимања се директно поврзани со здравствената заштита, медицинските услуги и рехабилитацијата.

Тоа покажува дека, покрај технолошките промени, демографските движења ќе имаат исклучително важно влијание врз идниот пазар на трудот. Стареењето на населението ќе ја зголемува потребата од медицинска нега, специјализирани здравствени услуги и квалификуван персонал.

Истовремено, енергетската транзиција ќе создава дополнителни можности за технички професии, додека развојот на вештачката интелигенција ќе ја зголемува побарувачката за експерти за податоци, компјутерски истражувачи и специјалисти за дигитална безбедност.

Важно е да се нагласи дека станува збор за американски проекции и заработки, кои не можат директно да се применат на македонскиот или европскиот пазар на трудот. Разликите во економскиот развој, здравствените системи, инвестициите и образовните квалификации значително влијаат врз бројот на работни места и висината на платите.

Сепак, анализата открива дека иднината на вработувањето нема да зависи исклучиво од дигиталните професии. Покрај технолошките експерти, сè поголемо значење ќе имаат и здравствените работници и техничките кадри што учествуваат во енергетската транзиција.

За младите што допрва ја избираат својата професија, но и за вработените што размислуваат за преквалификација, овие податоци претставуваат корисен показател за областите во кои се очекува најголем раст на побарувачката во следната деценија.