Саудиска Арабија ја активира клучната нафтена рута: Четири милиони барели дневно повторно кон Црвеното Море

Саудиска Арабија повторно го активира нафтоводот Исток–Запад, една од најважните алтернативни рути за транспорт на сурова нафта во земјата. Потегот доаѓа по сериозните нарушувања во испораките преку Ормускиот Теснец и би можел постепено да врати значителни количини саудиска нафта на светскиот пазар.

Според извори запознаени со ситуацијата, извозот од пристаништето Јанбу на Црвеното Море би можел да продолжи уште во текот на денот. Еден танкер веќе се подготвува за товарење, а неговата пратка, според еден од изворите, е наменета за Кина.

Нафтоводот Исток–Запад има особено значење за Саудиска Арабија во услови кога традиционалните поморски рути во Персискиот Залив се соочуваат со безбедносни ризици. Тој овозможува нафтата од источниот дел на земјата да биде транспортирана преку копно до Јанбу, од каде што танкерите можат да продолжат кон европските и азиските пазари без да минуваат низ Ормускиот Теснец.

По нарушувањата во транспортот предизвикани од војната на Блискиот Исток, Саудиска Арабија ја користеше оваа рута за пренасочување на околу четири милиони барели нафта дневно кон Црвеното Море. Станува збор за количина што одговара на приближно четири проценти од глобалната понуда, што покажува колку е важна оваа инфраструктура за стабилноста на светскиот нафтен пазар.

Работата на нафтоводот, сепак, беше нарушена по нападите со беспилотни летала на 13 септември. По нападите беа прекинати и товарењата на сурова нафта во Јанбу, со што беше ограничена една од главните алтернативи на Ријад за извоз во услови на проблеми во Ормускиот Теснец.

По повторното активирање, системот првично работи со намален капацитет. „Сауди Арамко“ настојува постепено да го зголеми протокот и повторно да достигне околу четири милиони барели дневно. Сепак, целосното враќање на работата во нормала нема да биде моментално.

Безбедносни извори предупредуваат дека за целосна стабилизација на системот би можеле да бидат потребни уште неколку недели. Тоа значи дека, иако повторното отворање на рутата претставува значајно олеснување за пазарот, ризиците околу снабдувањето со нафта сè уште не се целосно отстранети.

Трговците веќе се подготвуваат за постепено обновување на саудискиот извоз преку Црвеното Море. Дел од танкерите се пренасочуваат кон египетското пристаниште Порт Саид и кон Сиди Керир на Медитеранот, каде што постојат можности за претовар на суровата нафта од еден брод на друг.

Веста за повторното активирање на нафтоводот веднаш се одрази и врз цените. Брент нафтата забележа благо поевтинување, а околу 17 часот цената беше пониска за 0,49 проценти и изнесуваше 99,82 долари за барел.

Реакцијата на пазарот покажува колку внимателно инвеститорите ги следат сите промени во транспортот на нафта од Блискиот Исток. Секое зголемување на количините што можат безбедно да стигнат до светските пазари го намалува непосредниот страв од недостиг и може да го ублажи притисокот врз цените.

Истовремено, последните случувања уште еднаш ја покажуваат стратешката вредност на нафтоводот Исток–Запад. Во период кога транспортот преку Ормускиот Теснец е изложен на сериозни геополитички и безбедносни ризици, копнената врска со Црвеното Море станува една од најважните алтернативи за Саудиска Арабија.

Доколку „Сауди Арамко“ успее да го врати протокот кон планираните четири милиони барели дневно, Јанбу повторно би можел да стане една од клучните точки преку кои саудиската нафта ќе стигнува до глобалните купувачи. За пазарот тоа би значело дополнителна сигурност во снабдувањето во момент кога секоја промена на Блискиот Исток може брзо да предизвика големи движења на цената на нафтата.