Кој навистина треба да управува со парите дома? Добриот семеен буџет не зависи од тоа кој заработува повеќе

Платата пристигнува на сметката, а само неколку дена подоцна значителен дел од парите веќе е потрошен. Сметки, храна, гориво, кредит, трошоци за децата и некоја непланирана обврска лесно можат да го намалат домашниот буџет побрзо од очекуваното. Тогаш во многу семејства се појавува истото прашање – каде исчезнаа парите?

Но зад ова прашање се крие уште едно, кое понекогаш знае да предизвика и несогласувања меѓу партнерите. Кој треба да биде задолжен за управување со семејните финансии?

Одговорот не треба да се бара во тоа кој заработува повеќе, ниту во традиционалната поделба на улогите меѓу мажот и жената. Многу поважно е кој подобро ги организира обврските, редовно ги следи расходите и може реално да процени колку семејството може да си дозволи да потроши.

Управувањето со домашниот буџет не значи само плаќање сметки. Потребно е однапред да се знае кои обврски пристигнуваат, колку пари мора да бидат резервирани за нив и кои купувања можат да се одложат доколку месецот е финансиски потежок.

Во едно семејство тоа може подобро да го прави едниот партнер, во друго другиот, а кај некои двојки најдобро функционира заедничкото управување. Не постои единствен модел што може да се примени во секој дом.

Сепак, една работа е особено важна – двајцата партнери треба да знаат каква е реалната финансиска состојба на семејството.

Проблем може да настане кога едниот партнер има целосна контрола врз парите, додека другиот не знае колкави се месечните приходи, колку останува од кредитот, какви рати треба да се платат или колкава заштеда има семејството. Дури и кога само еден човек практично го води буџетот, финансиската слика не треба да биде тајна за другиот.

Начинот на кој двојките ги организираат парите може значително да се разликува. Некои ги спојуваат сите приходи и ги третираат како заеднички средства. Други ги задржуваат своите посебни сметки, додека дел од парите ги издвојуваат за заедничките трошоци.

И двата пристапи можат да функционираат доколку правилата се јасни и однапред договорени.

Поголем проблем настанува кога партнерите имаат различна претстава за тоа што е неопходен трошок, а што е желба. За едниот, на пример, слободни 10.000 денари може да значат можност за нов телефон, облека или викенд-патување. Другиот можеби веќе ги планирал истите пари за регистрација на автомобилот, зимски трошоци или следната рата од кредитот.

Во такви ситуации причината за несогласувањето не мора да биде неодговорното трошење. Често проблемот е во тоа што приоритетите никогаш не биле јасно договорени.

Токму затоа една од наједноставните навики може да направи голема разлика – барем еднаш месечно да се направи реална пресметка на домашниот буџет.

На едната страна се сите приходи, а на другата се трошоците што не можат да се избегнат. Тука влегуваат сметките, кредитите или киријата, храната, превозот, трошоците за децата и другите редовни обврски. Дури откако тие ќе се пресметаат може реално да се види колку пари остануваат за заштеда и за работите што семејството ги посакува, но не му се неопходни.

Токму желбите најлесно можат да ја нарушат финансиската рамнотежа.

Нов телевизор, подобар автомобил, летување, нов мебел или телефон купен на рати можат поединечно да изгледаат како поднослив трошок. Кога ќе се соберат со сите постојни обврски, сликата може да биде сосема поинаква.

Затоа добрата пресметка понекогаш носи одговор што никој не сака да го слушне – дека одредено купување во моментот едноставно не е финансиски оправдано. Сепак, подобро е тоа да се утврди пред да се потрошат парите отколку семејството подоцна да се соочи со недостиг за основните обврски.

Посебно внимание заслужуваат и купувањата на рати. Ниската месечна рата може да создаде впечаток дека производот лесно се вклопува во буџетот, но повеќе такви обврски истовремено можат значително да го намалат расположливиот приход во следните месеци.

Истото важи и за заедничката банкарска сметка. Таа може да биде практично решение за плаќање на заедничките обврски, но сама по себе не гарантира подобро управување со парите. Партнерите и понатаму треба да се договорат колку средства ќе издвојуваат и што точно ќе се плаќа од заедничкиот фонд.

Кога приходите се значително различни, ниту поделбата на трошоците мора секогаш да биде половина на половина. Едниот партнер може да учествува со поголем износ доколку заработува повеќе, а другиот со помал, сè додека таквиот модел е прифатлив за двајцата.

На крајот, управувањето со семејните пари не е натпревар за тоа кој ќе ја држи банкарската картичка или кој ќе го има последниот збор при купувањето.

Многу поважно е домаќинството да знае колку заработува, колку троши, колкави обврски има и дали располага со резерва за непредвидени ситуации. Ако едниот партнер е подобар во организацијата, логично е тој да преземе поголем дел од практичното управување со буџетот, но финансиските одлуки што го засегаат целото семејство треба да бидат познати и разбирливи за двајцата.

Најдобро организираното семејство затоа не е она во кое точно се знае кој е „главен за парите“, туку она во кое парите имаат однапред определена намена. Кога двајцата партнери знаат што можат да потрошат, што мора да платат и колку сакаат да заштедат, многу е помала веројатноста на крајот од месецот повторно да се појави познатото прашање – каде отидоа сите пари?