Македонија сè повеќе увезува работници: Најмногу дозволи добиле државјани од Турција, Бангладеш и Непал

Македонскиот пазар на труд сè повеќе се потпира на странска работна сила, како последица на недостигот од домашни работници во повеќе стопански гранки. Иако земјата со години се соочува со иселување на работоспособното население, во последниот период расте бројот на странски државјани кои доаѓаат да работат во градежништвото, индустријата, угостителството, трговијата и други дејности каде што компаниите имаат сериозни тешкотии да најдат кадар.

Податоците на надлежните институции покажуваат дека во текот на 2025 година биле издадени 8.509 позитивни мислења за работни дозволи за странски државјани. Во оваа бројка се опфатени и лични работни дозволи за управители, менаџери и други специфични позиции. Истовремено, дозвола за привремен престој поради вработување добиле 6.128 странски државјани.

Најголем број од работните дозволи се издадени за државјани на Турција, вкупно 2.815. По нив следуваат работници од Бангладеш со 1.567 дозволи, Непал со 1.089 и Индија со 1.079. Меѓу земјите со најголем број ангажирани работници е и Косово, за чии државјани биле издадени 406 позитивни мислења.

Овие податоци укажуваат на значителна промена во структурата на странската работна сила во земјата. Ако порано најголемиот дел од странските работници доаѓаа од соседните држави, денес компаниите сè почесто вработуваат луѓе од азиските земји, кои стануваат важен дел од домашниот пазар на труд.

Најголемата побарувачка за странски работници е во градежниот сектор, каде што тие се ангажираат како ѕидари, армирачи, помошни работници и на инфраструктурни проекти. Голем број се вработуваат и во преработувачката индустрија, каде работат во производствени линии, монтажа, пакување и други фабрички процеси. Недостигот на кадар е изразен и во угостителството, хотелите, рестораните и трговијата, каде странските работници се ангажираат како помошен кујнски персонал, келнери, хигиеничари и магационери.

Економските аналитичари оценуваат дека растечкиот увоз на работна сила е директна последица на долгогодишното иселување на македонските граѓани, стареењето на населението и сè помалиот интерес за професии кои подразбираат физичка работа, работа во смени или пониски примања. Голем дел од домашните работници заминуваат во земји како Германија, Австрија, Словенија, Хрватска и Швајцарија, оставајќи празни работни места кои компаниите се принудени да ги пополнуваат со кадар од странство.

Работодавачите посочуваат дека најголемиот дел од странските работници пристигнуваат преку специјализирани агенции, со однапред регулирани договори, обезбедено сместување и потребна документација. Сепак, експертите предупредуваат дека паралелно со зголемениот број странски работници мора да се обезбедат и соодветни механизми за контрола на условите за работа, исплатата на платите, работното време, сместувањето и здравственото осигурување.

За 2026 година државата ја зголеми квотата за ангажирање странски работници на 10.000, што укажува дека потребата од увоз на работна сила ќе продолжи да расте. Компаниите очекуваат дека најголем недостиг и натаму ќе има во градежништвото, индустријата и услужните дејности, каде побарувачката за работници останува значително поголема од понудата на домашниот пазар.

Трендот покажува дека Македонија постепено се трансформира од земја која претежно извезува работна сила во држава која, истовремено, сè повеќе увезува работници за да ги задоволи потребите на домашната економија.