Нобеловецот Писаридис: Вештачката интелигенција нема да донесе нов бум на продуктивноста

Нобеловецот за економија и професор на Лондонската школа за економија, Кристофер Писаридис, смета дека вештачката интелигенција нема да предизвика нов бран на силен раст на продуктивноста каков што западните економии го доживеаја со компјутерската револуција во последните децении од минатиот век. Според него, иако технологијата ќе донесе одредени подобрувања во ефикасноста, очекувањата дека таа драматично ќе го трансформира економскиот раст се претерани.

Во интервју за Блумберг, Писаридис истакнува дека засега нема доволно докази кои покажуваат значително зголемување на продуктивноста како резултат на примената на вештачката интелигенција. Тој оценува дека голем дел од работните места, особено во секторите како здравството, угостителството и другите услужни дејности, нема да бидат суштински погодени од оваа технологија. Според неговата проценка, околу 40 проценти од работните позиции во САД и Велика Британија ќе останат релативно отпорни на влијанието на автоматизацијата.

Писаридис нагласува дека не очекува повторување на економскиот подем што го донесоа персоналните компјутери и дигитализацијата во 1980-тите и 1990-тите години. Според него, сегашните сознанија не укажуваат дека вештачката интелигенција ќе создаде раст на продуктивноста споредлив со тој период, поради што западните економии ќе мора да се приспособат на поумерени стапки на раст.

Неговите ставови доаѓаат во време кога технолошките компании и владите вложуваат огромни средства во развојот на вештачката интелигенција, очекувајќи таа да стане двигател на нов економски циклус. Забавувањето на продуктивноста, особено во европските економии, веќе подолг период претставува сериозен предизвик, бидејќи влијае врз растот на платите, животниот стандард и економската стабилност.

Во меѓувреме, финансиските пазари покажуваат дека големите инвестиции во секторот сè уште не носат сигурни резултати. Во текот на јуни, пазарната вредност на водечките американски технолошки компании, меѓу кои Microsoft, Nvidia, Alphabet, Apple, Meta, Tesla и Amazon, се намали за околу 2,3 трилиони долари. Овие компании инвестираат стотици милијарди долари во развој на центри за податоци, набавка на специјализирани чипови и проширување на инфраструктурата неопходна за развој на системи базирани на вештачка интелигенција.

Дополнителни сомнежи за финансиската одржливост на сегашниот инвестициски циклус предизвикаа и податоците за OpenAI. Според објавените финансиски информации, компанијата во текот на 2024 и 2025 година остварила приходи од околу 13 милијарди долари, но истовремено забележала загуби од приближно 21 милијарда долари. Овие бројки покажуваат дека трошоците за развој и ширење на технологијата засега значително ги надминуваат приходите.

И покрај огромниот ентузијазам околу вештачката интелигенција, Писаридис предупредува дека очекувањата треба да бидат пореални. Според него, оваа технологија несомнено ќе има важно место во идниот развој на економијата и ќе придонесе за подобрување на одредени процеси, но не треба автоматски да се смета дека ќе го врати периодот на исклучително брз економски раст и драматично зголемување на продуктивноста што го одбележа крајот на минатиот век.