НАТО со договори вредни над 50 милијарди долари ја засилува одбранбената индустрија

Одбранбените компании од земјите членки на НАТО оваа недела се собраа во Анкара на индустриски форум организиран паралелно со годишниот самит на Алијансата, каде беа претставени низа нови договори, планови за набавки и индустриски партнерства со вкупна вредност над 50 милијарди американски долари.

Договорите доаѓаат во период на зголемен притисок врз европските сојузници да ги зголемат вложувањата во одбраната и да преземат поголем дел од финансискиот товар во рамки на НАТО. Дел од најавените проекти веќе се формализирани преку договори и меморандуми, додека други сè уште зависат од дополнителни преговори, одобренија и идни развојни фази.

Шведскиот производител на одбранбена опрема Saab соопшти дека НАТО ќе започне официјални преговори за набавка на до 10 авиони GlobalEye за рано воздушно предупредување и контрола. Извршниот директор на компанијата, Микаел Јохансон, изјави дека испораките би можеле да започнат од 2030 година, а проценетата цена би се движела меѓу 400 и 450 милиони долари по авион.

Американската компанија Lockheed Martin и германскиот Rheinmetall потпишаа меморандум за разбирање за заедничко производство на ракети ATACMS во Германија. Доколку проектот биде реализиран, тоа ќе биде првпат овие ракети со краток дострел да се произведуваат надвор од Соединетите Американски Држави.

Паралелно со тоа, САД планираат воспоставување европски капацитет за одржување на ракетниот систем за воздушна одбрана PAC-3 на Lockheed Martin. Американските претставници не ја исклучуваат можноста во иднина дел од производството да се префрли надвор од САД, иако локацијата за таков објект сè уште не е утврдена.

Велика Британија, пак, најави дека ќе потроши околу 254 милиони долари за набавка на ракети Precision Strike Missile од Lockheed Martin. Првите испораки се очекуваат во 2027 година, а Лондон разгледува можност за дополнително вклучување во развојната програма заедно со постојните партнери Австралија и САД.

Во рамки на зајакнувањето на надзорните капацитети, НАТО најави план за набавка на до пет беспилотни летала MQ-4C Triton од американската компанија Northrop Grumman. Норвешка, Финска, Германија и Данска потпишаа писмо за намера за набавката на овие високо летачки извидувачки системи.

Алијансата исто така ќе воспостави стратешка транспортна флота составена од авиони Airbus A400M и ќе го прошири капацитетот на флотата за воздушно полнење гориво со додавање уште еден авион A330 MRTT. Проектите треба да ја подобрат мобилноста на НАТО и способноста за брзо распоредување сили.

Во воздушно-космичкиот сектор, германската компанија Isar Aerospace потпиша договор со канадската Maritime Launch Services за изградба и користење специјализирана лансирна рампа за ракетата Spectrum во Spaceport Nova Scotia. Овој проект претставува чекор кон развој на нови комерцијални и стратешки вселенски капацитети.

Дополнително, италијанската одбранбена компанија Leonardo и технолошката фирма Accenture склучија седумгодишен договор вреден околу 200 милиони евра за развој и управување со безбедна комуникациска мрежа на НАТО. Целта е подобрување на заштитата на критичните комуникациски системи на Алијансата.

Германија постигна договор со САД за набавка на крстосувачки ракети Tomahawk произведени од Raytheon, кои ќе бидат распоредени на германска територија. Со ова Берлин ја отстрани неизвесноста околу иднината на програмата, особено по претходните најави за можно намалување на американското воено присуство во Германија.

Новите договори ја покажуваат насоката во која се движи европската и северноатлантската одбранбена индустрија, со зголемени инвестиции во ракетни системи, беспилотни технологии, воздушна одбрана и комуникациска инфраструктура. Земјите членки на НАТО се обидуваат да ги зајакнат сопствените капацитети и истовремено да покажат посилна посветеност кон заедничката безбедносна политика.