Родители во Италија ги тужат Мета и ТикТок по смртта на нивната 12-годишна ќерка: Алгоритмите под лупа поради содржини за самоповредување

Смртта на 12-годишната Росела од Италија отвори сериозна дебата за влијанието на социјалните мрежи врз менталното здравје на децата и одговорноста на технолошките компании. Нејзините родители покренаа судска постапка против Мета и ТикТок, тврдејќи дека алгоритмите на платформите систематски ѝ препорачувале содржини поврзани со самоповредување и депресија, што дополнително ја влошило нејзината психолошка состојба.

Според нивните сведоштва, промените во однесувањето на девојчето станале забележливи во текот на неколку месеци. Росела постепено се повлекувала во себе, а нејзините родители не биле свесни колку време поминува на интернет ниту какви содржини следи. Дури по нејзината смрт успеале да пристапат до нејзините електронски уреди, при што откриле дека таа користела и таен профил на Инстаграм под името „Just a dead pers0n“.

Според семејството, девојчето почнало да пребарува содржини поврзани со депресија во 2023 година, а алгоритмите на платформите потоа континуирано ѝ нуделе слични објави и видеа. Родителите сметаат дека токму ваквиот механизам на препораки создал затворен круг од негативни пораки кој постепено ја оттурнал од секојдневниот живот и од луѓето околу неа.

Случајот е дел од првата колективна тужба во Италија насочена директно против големите социјални мрежи поради нивното влијание врз малолетниците. Во постапката се вклучени повеќе семејства кои бараат построги ограничувања за користење на платформите од страна на деца, како и поголема транспарентност за начинот на кој функционираат алгоритмите.

Од Мета и ТикТок ги отфрлаат обвинувањата и нагласуваат дека вложуваат значителни ресурси во заштита на младите корисници. Компаниите посочуваат дека редовно отстрануваат штетни содржини, воведуваат безбедносни алатки и нудат механизми за родителска контрола. Според нив, менталното здравје на младите е комплексно прашање врз кое влијаат бројни фактори, а не само користењето на социјалните мрежи.

Тужителите, пак, тврдат дека постојните заштитни мерки не се доволни. Тие наведуваат дека децата лесно можат да ги заобиколат ограничувањата и дека родителите честопати немаат реална можност постојано да следат што се случува на телефоните и профилите на своите деца.

Случајот се појавува во период кога европските институции сè поинтензивно го насочуваат вниманието кон безбедноста на малолетниците на интернет. Европската унија ја засилува примената на Законот за дигитални услуги, додека неколку држави разгледуваат дополнителни ограничувања за пристапот на децата до социјалните мрежи.

Експертите остануваат поделени околу степенот на влијание што платформите го имаат врз менталното здравје на младите. Дел од психолозите предупредуваат дека алгоритмите можат да поттикнат зависност преку системот на награди и постојан прилив на нови содржини, додека други сметаат дека проблемот не може да се сведе само на технологијата и дека клучна улога имаат семејната средина, комуникацијата и довербата меѓу родителите и децата.

За мајката на Росела, судската постапка има поширока цел од барањето одговорност. Таа вели дека сака другите родители навреме да ги препознаат ризиците со кои може да се соочат нивните деца во дигиталниот свет. Според неа, многу семејства сè уште не се свесни колку брзо младите можат да бидат изложени на штетни содржини и колку тешко е да се забележи проблемот додека не стане предоцна.