Кругман ја оспори вредноста на SpaceX: Ова нема економска логика

Добитникот на Нобеловата награда за економија и поранешен колумнист на „Њујорк тајмс“, Paul Krugman, остро ја критикуваше вртоглавата пазарна вредност на компанијата SpaceX и богатството на нејзиниот основач Elon Musk, тврдејќи дека актуелниот финансиски систем создава нереални проценки кои не се поткрепени со економските показатели.

Во гостување во телевизиска емисија, Кругман оцени дека растот на вредноста на компанијата не е резултат исклучиво на пазарните основи, туку и на механизми кои, според него, ја поттикнуваат побарувачката за акциите без оглед на нивната реална вредност. Економистот смета дека токму таквиот систем овозможил Маск да стане првиот човек чие богатство се движи кон границата од еден трилион долари.

Посебен фокус на неговите критики беше неодамнешното берзанско деби на SpaceX, кое предизвика огромно внимание кај инвеститорите. Кругман изрази сомнеж дека пазарната капитализација на компанијата, која по првиот ден од тргувањето надмина два трилиони долари, е оправдана со нејзините финансиски резултати и деловни перформанси.

Според него, дополнителен фактор што ја поддржува високата вредност на акцијата е вклучувањето на компанијата во водечките берзански индекси. Тој посочи дека на тој начин голем број инвеститори индиректно стануваат сопственици на акциите преку индексни фондови, пензиски фондови и институционални инвестиции, без притоа активно да донесат одлука за вложување во компанијата.

Кругман отиде чекор понатаму и ја спореди актуелната состојба околу SpaceX со финансиски модел кој се потпира на постојан прилив на нови инвеститори за одржување на високите вредности. Според него, ентузијазмот на пазарот не е доволен аргумент за оправдување на сегашната проценка на компанијата.

Освен SpaceX, економистот упати критики и кон раководењето на Маск со социјалната мрежа X, поранешен Twitter. Тој оцени дека платформата значително се променила по преземањето од страна на Маск кон крајот на 2022 година и изрази незадоволство од насоката во која се развива.

Изјавите на Кругман доаѓаат во време кога вредноста на компаниите поврзани со вештачката интелигенција, вселенската индустрија и новите технологии достигнува рекордни нивоа, а дел од економистите и инвеститорите сè почесто предупредуваат на можноста од прегревање на пазарот. Од друга страна, поддржувачите на Маск сметаат дека високите проценки се оправдани со потенцијалот на неговите компании да доминираат во неколку клучни индустрии во иднина.

Дебатата околу вистинската вредност на SpaceX и улогата на Илон Маск во современата економија така продолжува да ги дели експертите, при што едни гледаат револуционерна компанија со огромен потенцијал, а други предупредуваат дека пазарниот ентузијазам може да создаде проценки далеку од реалните економски основи.