Нов канадски закон: ограничување на социјалните мрежи и чет-ботовите за малолетници

Канада подготвува нов закон за заштита на младите на интернет кој предвидува забрана за користење на социјални медиуми за лица под 16 години, како и построги правила за употребата на чет-ботови со вештачка интелигенција. Предлог-законот, наречен Закон за безбедни социјални медиуми, доаѓа во период на засилени глобални дебати за влијанието на дигиталните платформи врз децата и тинејџерите.

Според документот што го претстави федералната влада во Отава, ќе биде формирано ново регулаторно тело под името Канадска комисија за дигитална безбедност, кое ќе има задача да воспоставува и спроведува стандарди за безбедност и кај социјалните мрежи и кај системите за разговор базирани на вештачка интелигенција. Комисијата ќе има надлежност и за надзор врз отстранување на штетна онлајн содржина и за усогласеност на технолошките компании со новите правила.

Предложената забрана за социјални медиуми се однесува на сите корисници под 16 години, но во законот е предвидена и можност одредени платформи да добијат исклучок доколку ги исполнуваат строго дефинираните безбедносни стандарди. Ограничувањето нема да се применува на приватните пораки во рамките на апликациите, а властите посочуваат дека целта е да се намали изложеноста на младите на штетни содржини и ризици како сајбер насилство и онлајн експлоатација.

Во однос на чет-ботовите со вештачка интелигенција, законот не воведува директна забрана според возраст, но бара од компаниите да воведат заштитни механизми за спречување генерирање штетни содржини, како и системи за интервенција во случаи поврзани со самоповредување, самоубиствени мисли или насилство. Дополнително, се очекува компаниите да ги отежнат обидите за злоупотреба на системите и да обезбедат јасни алатки за пријавување на проблематични содржини.

Иницијативата доаѓа по зголемената загриженост за влијанието на дигиталните технологии врз младите, особено по инцидентот во 2026 година во Британска Колумбија, кога тинејџер кој претходно водел разговори со чет-бот за насилни сценарија извршил напад во кој загинале девет лица. Овој настан повторно ја отвори дебатата за одговорноста на технолошките компании и потребата од построги правила за безбедност.

Предлог-законот предвидува и обврска за брзо отстранување на нелегална и штетна содржина од социјалните мрежи, во рок од 24 часа по пријава, вклучително материјали поврзани со злоупотреба на деца, говор на омраза и споделување интимни содржини без согласност. Компаниите што развиваат чет-ботови ќе мора да воспостават и механизми за кризна интервенција и заштита на корисниците во чувствителни ситуации.

Канада со овој предлог се приклучува на пошироката меѓународна тенденција за построга регулација на дигиталните платформи, слично на мерките што веќе се воведуваат во Австралија и Обединетото Кралство. Додека дел од јавноста и родителските организации го поздравуваат предлогот како чекор кон поголема безбедност на децата, критичарите предупредуваат дека ваквите забрани може да бидат тешко спроведливи и да создадат нови проблеми поврзани со приватноста и заобиколување на правилата.