Стартап развива католичка верзија на ChatGPT: „светец во вашиот џеб“ како нова идеја за духовно водство

Во САД се развива стартап кој создава „католичка верзија на ChatGPT“, алатка со вештачка интелигенција што треба да им помага на корисниците да се снаоѓаат во католичкото учење, моралните дилеми и духовниот живот, користејќи огромна база на црковни документи и теолошки извори.

Компанијата Longbeard, основана од Метју Харви Сандерс, веќе има развиено четбот наречен Magisterium AI, кој одговара на прашања поврзани со католицизмот преку обработка на големи јазични модели, вклучувајќи GPT и Gemini, но дополнително е обучен на десетици илјади официјални доктрини и црковни текстови. Системот е замислен како дигитален асистент што ги обединува информациите од 2.000 години католичка традиција и ги прави подостапни за корисниците.

Идејата за ваков алат, според Сандерс, произлегла од неговото лично искуство со преминувањето во католицизам, кога се соочил со сложени прашања на кои тешко се наоѓале јасни одговори преку интернет или во директен разговор со свештеници. Тој тврди дека ниту еден поединечен теолог или свештеник не може да ја опфати целата ширина на црковното знаење, па затоа вештачката интелигенција може да има улога како централизирана база на знаење.

По првичниот успех на Magisterium, компанијата започнала развој на понапреден модел наречен Ephrem, кој треба да биде лансиран во 2027 година. За разлика од класичен четбот, новиот систем би требало да нуди персонализирани духовни насоки, да препознава релевантни светци и учења и да предлага молитви, навики и духовни практики, со амбиција да стане својевиден „светец во вашиот џеб“.

Проектот се појавува во момент кога Католичката црква сè поактивно учествува во глобалната дебата за вештачката интелигенција. Папата Лав XIV во својата прва социјална енциклика предупреди дека технологијата веќе влијае врз човечките односи и општествените структури, со посебен акцент на ризиците од злоупотреба во војување, политичка манипулација и нарушување на приватноста. Ватикан истовремено повикува на развој на технологија што ќе го задржи човекот во центарот на системот.

Во поширокиот технолошки сектор, компании како Anthropic исто така се обидуваат да ги вклучат религиозните заедници во дискусии за етичкото користење на вештачката интелигенција, особено кога станува збор за чувствителни прашања како верата, односите и личните кризи. Тоа укажува дека прашањето за моралните граници на AI станува сè поважно надвор од чисто технолошкиот контекст.

Стартапот Longbeard, кој досега има прибрано неколку милиони долари инвестиции, веќе соработува со католички организации и дигитални платформи, а неговите алатки наводно допреле до корисници во голем број земји. Компанијата исто така развива и системи за дигитализација и превод на историски црковни текстови, со цел да ја направи религиозната литература подостапна на глобално ниво.

Иако проектот има релативно мала пазарна вредност во споредба со гигантите во AI индустријата, неговите поддржувачи сметаат дека потенцијалниот досег е значителен, имајќи предвид дека во светот има повеќе од милијарда католици. Сепак, експертите предупредуваат дека ваквите системи отвораат и сложени прашања за улогата на вештачката интелигенција во духовното советување и за границата меѓу технологијата и верската авторитетност.

Во компанијата нагласуваат дека нивната цел не е да ја заменат црквата или свештениците, туку да понудат дополнителен извор на информации, а во случаи на сложени духовни дилеми корисниците ќе бидат насочувани кон директен разговор со религиозни службеници.