Земјоделските пазари под притисок: растот на енергијата и ѓубривата ги турка цените нагоре
Цените на палмовото масло, соевото масло и житариците забележаа значителен раст, бидејќи војната на Блискиот Исток ја зголеми цената на енергијата и ѓубривата и го загрози снабдувањето на глобалните земјоделски пазари. Палмовото масло порасна за речиси десет проценти, што е најголем скок од 2022 година, кога Индонезија, најголемиот производител, привремено ги прекина извозните испораки. Се зголеми и побарувачката за соево масло во Чикаго, кое се смета за најблизок заменувач на палмовото масло, кое поскапе за пет проценти, достигнувајќи најдолг серијален раст на цените од 2008 година. Житните култури, особено пченицата, исто така поскапеа и се приближија до највисокото ниво во последните две години, додека цените на пченката и сојата бележат раст од над два проценти.
Зголемените цени на суровата нафта ја направија побарувачката за биогорива од растителни масла повисока, што го поддржа растот на цените на палмовото масло и пченката. Блокадата на Ормускиот теснец, важен канал за трговијата со ѓубрива, доведе до поскапување на хранливите материјали за земјоделските култури, бидејќи фармерите брзаат да обезбедат потребни залихи. Во исто време, загриженоста за снабдувањето со храна за време на војната може да поттикне некои земји да формираат резерви од основни житни култури како пченицата.
На кинеските пазари на растителни масла и соеви продукти исто така се забележа скок на цените. Најтргуваните фјучерси за соеви продукти на Далианската комодитиска берза се зголемија за шест проценти до 3.066 јуани за тон, а цената на палмовото масло достигна дневен лимит. Сличен тренд се забележа и со рапсовото масло и со производите од рапс на берзата во Женџоу.
Зголемените цени на суровата нафта предизвикуваат стравувања за побрзо инфлациско забрзување на глобално ниво, што ја загрозува стабилноста на пошироките финансиски пазари. Потрошувачите во САД веќе можат да почувствуваат ефект преку повисоки цени на горивата, а истото би можело да се одрази и на цените на храната ако трошоците за транспорт и ѓубрива останат високи. Иако мнозинството фармери се веќе осигурани со цените за 2026 година или купиле потребни ресурси, следната година може да донесе дополнителен притисок ако Ормускиот теснец не се отвори наскоро.
Побарувачката за палмово масло за производство на биогорива се враќа, бидејќи ценовната разлика помеѓу палмовото масло, соевото масло и дизел горивото се зголемува, што го прави биогоривото поатрактивно на пазарот.