Алуминиумот и цинкот под притисок поради војната на Блискиот Исток и стравот од забавување на глобалната економија

Цените на алуминиумот и цинкот се намалија додека инвеститорите сè повеќе се загрижени дека продолжената војна на Блискиот Исток може да предизвика нов раст на енергенсите, дополнителен инфлаторен притисок и забавување на глобалната економија.

Иран ја засили својата реакција на нападите од САД и Израел, насочувајќи се кон американски сојузници во регионот, додека претседателот Доналд Трамп порача дека воената операција нема однапред утврден рок. Оваа неизвесност ги продлабочи загубите кај ризичните средства, вклучително и акциите, што се одрази и врз пазарот на индустриски метали.

Алуминиумот во почетокот на неделата нагло поскапе поради стравувањата од можни прекини во снабдувањето од регионот кој учествува со околу девет проценти во светското производство. Сепак, првичниот раст беше краткотраен. Пазарот брзо го насочи фокусот кон пошироките економски последици од евентуален долготраен конфликт, особено врз индустриската побарувачка.

Аналитичарите оценуваат дека цените во моментов се движат меѓу две спротивставени сили. Од една страна стои краткорочната геополитичка премија, која ги турка цените нагоре поради ризик од прекин на снабдувањето. Од друга страна, постои страв дека високите трошоци за енергија ќе ја намалат глобалната индустриска активност и ќе ја ослабат побарувачката за метали. Дополнителен притисок создава и зајакнувањето на американскиот долар, што ги прави суровините поскапи за купувачите надвор од САД.

Во текот на тргувањето во Лондон, алуминиумот најпрво забележа раст, но подоцна премина во минус и се тргуваше околу 3.182 долари за тон. Цинкот се намали за половина процент, додека бакарот остана речиси непроменет. Фјучерсите на железна руда во Сингапур исто така беа во пад, што укажува на поширока претпазливост на пазарот на суровини.

Регионалната изложеност на производството дополнително ја зголемува неизвесноста. Земјите од Персискиот Залив, кои сочинуваат значаен дел од светското производство на алуминиум надвор од Кина, најголемиот дел од своето производство го извезуваат преку Ормускиот теснец. Со оглед на тоа што овој стратешки премин е сериозно нарушен поради воените дејствија, постои реален ризик од застој во испораките. Иако топилниците располагаат со резерви од суровини како боксит и алумина, аналитичарите предупредуваат дека тие би можеле да траат само ограничен период доколку конфликтот продолжи.

Трговците и осигурителните компании веќе покажуваат воздржаност кон испораките во регионот, а дел од пристаништата се затворени. Ова дополнително ја усложнува логистиката и го зголемува ризикот од намалување на производството доколку залихите почнат да се трошат.

Според некои проценки, доколку производството во регионот претрпи целосен прекин во траење од еден месец, а истовремено се задржат високите цени на енергијата во Европа, алуминиумот би можел да достигне и 3.600 долари за тон. Сепак, базичното сценарио за првата половина од годината сè уште предвидува просечна цена околу 3.150 долари.

Во меѓувреме, веќе се појавуваат конкретни знаци на нарушувања во секторот. Големи производители од Обединетите Арапски Емирати признаа доцнења во извозот и можност да користат залихи складирани надвор од регионот за да ги исполнат договорите. Дел од меѓународните рударски компании ги повлекоа понудите за снабдување, стравувајќи од дополнителни трошоци и логистички пречки.

Пазарот на алуминиум и онака влезе во оваа година со затегната понуда поради претходни ограничувања во производството и трговски нарушувања. Производителите во Кина се блиску до владините лимити за капацитет, а планираното затворање на голема топилница во Африка дополнително ги зголемува грижите за 2026 година. Во споредба со лани, цената на алуминиумот е повисока за околу 22 проценти, што покажува дека секторот веќе се движи во чувствителна рамнотежа меѓу понудата и побарувачката.