Алжир се наметнува како клучен партнер за гас за Европа по кризата во Ормутскиот Теснец

Ескалацијата на конфликтот на Блискиот Исток сериозно ги наруши глобалните енергетски текови и ја принуди Европа да бара алтернативни извори на снабдување со гас. Затворањето на Strait of Hormuz, преку кој претходно поминуваше значителен дел од светските испораки на нафта и течен природен гас, доведе до драматичен пад на поморскиот сообраќај и создаде сериозни нарушувања во синџирите на снабдување.

Според податоците од аналитичките компании, транзитот низ теснецот е намален за речиси 95 проценти во текот на март, при што стотици танкери остануваат блокирани додека чекаат дозвола за премин. Оваа ситуација дополнително ја зголеми неизвесноста на пазарите и ги турна цените на енергенсите нагоре, со значителен раст и на цената на гасот и на нафтата.

Во вакви околности, Algeria се наметнува како еден од клучните партнери за Европа. Географската близина, постоечката инфраструктура и релативната политичка стабилност ја прават земјата важен фактор во обидите на европските држави да ја намалат зависноста од нестабилните региони. Алжир веќе има значајна улога како снабдувач, особено по намалувањето на увозот од Русија по 2022 година.

Голем дел од алжирскиот гас се транспортира преку цевководи, како што се TransMed pipeline кон Италија и Medgaz pipeline кон Шпанија, што овозможува постабилно и поевтино снабдување во споредба со поморскиот транспорт на течен гас. Во 2025 година, Алжир испорача околу 40 милијарди кубни метри гас во Европската унија, што претставува значителен дел од вкупниот увоз.

Сепак, можностите за дополнително зголемување на испораките се ограничени. Производствените капацитети работат блиску до максимум, додека домашната побарувачка во Алжир континуирано расте. Иако постојат планови за проширување на производството и зголемување на капацитетите за течен природен гас, експертите предупредуваат дека дополнителните количини ќе бидат недоволни за целосно да го надоместат евентуалниот недостиг од други извори.

Паралелно со ова, европските земји веќе започнаа интензивни преговори за зголемување на испораките, особено Италија и Шпанија, кои имаат директни врски со алжирската инфраструктура. Но, силната конкуренција од азиските пазари за течен природен гас дополнително ја комплицира ситуацијата и го ограничува пристапот до нови количини.

Иако Algeria моментално игра улога на стабилизирачки фактор за европскиот пазар, аналитичарите се согласуваат дека таа не може целосно да ја замени улогата на другите големи извозници. Затоа, Европа продолжува со стратегијата за диверзификација, вклучувајќи зголемен увоз од САД, Норвешка и Азербејџан, како и забрзување на инвестициите во обновливи извори на енергија.

Во услови на продолжена геополитичка неизвесност, партнерството меѓу Европа и Алжир добива сè поголемо значење. Сепак, јасно е дека решението за енергетската безбедност ќе бара поширок пристап и комбинација од повеќе извори, за да се избегнат идни кризи и нестабилности.