Глобалната нееднаквост продолжува да расте – алармира Оксфам пред Самитот на Г20

Глобалната економија повторно се соочува со остро предупредување: нееднаквоста меѓу најбогатите и најсиромашните продолжува да се продлабочува со забрзано темпо. Меѓународната организација за развој Оксфам, во својата нова анализа објавена денеска, непосредно пред почетокот на Самитот на Г20 во Јоханесбург, го потенцира драматичниот раст на богатството кај најбогатите слоеви во светот, ставајќи ја фокус воена линија меѓу економскиот просперитет и социјалната реалност.

Според најновите податоци, милијардерите во земјите од Г20 го зголемиле своето комбинирано богатство за неверојатни 2,2 трилиони долари за само една година. Оваа бројка, како што истакнува Оксфам, не е само статистички податок – тоа е показател на длабоката системска нерамнотежа. Вредноста од 2,2 трилиони долари е доволна за да ги извлече од сиромаштија 3,8 милијарди луѓе, речиси половина од светската популација.

Во својата анализа, организацијата нагласува дека за искоренување на сиромаштијата кај овие милијарди луѓе – кои денес живеат со помалку од 8,30 долари дневно, под границата на сиромаштија на Светската банка – би биле потребни 1,65 трилиони долари годишно. Тоа значи дека само растот на богатството кај милијардерите во Г20 во една единствена година е многу поголем од сумата што е неопходна за да се стави крај на екстремната сиромаштија на глобално ниво.

Особено тревожен е податокот дека вкупното богатство на милијардерите во Г20 пораснало за 16,5 проценти, од 13,4 трилиони долари на 15,6 трилиони долари. Овој раст се случува во период кога светот се соочува со економски притисоци, инфлација, климатски кризи, нестабилни пазари и зголемени социјални тензии. Според Оксфам, ваквата динамика е доказ дека економските модели што ги водат глобалните економии се насочени кон акумулација на богатство во рацете на мал број луѓе, додека милијарди остануваат на маргините на општеството.

Самитот на Г20, кој ќе започне на 22 ноември во Јоханесбург, се одржува во момент кога прашањето на нееднаквоста станува едно од најгорливите глобални предизвици. Групата ги обединува најразвиените индустриски држави и најголемите економии во развој – земји кои заедно претставуваат над 80% од светскиот БДП, 75% од глобалната трговија и повеќе од две третини од светската популација.

Оксфам ги повикува лидерите на Г20 да го искористат овој собир за да преземат конкретни обврски. Меѓу нивните препораки е создавањето меѓународно тело за справување со глобалната нееднаквост, кое би имало задача да предложи системски мерки, да следи политики и да обезбеди правична распределба на ресурсите. Дополнително, се бара и значително унапредување на напорите за оданочување на супербогатите, вклучително и воведување глобален минимален данок на богатство – идеја која во последните години сè повеќе добива меѓународна поддршка.

Според организацијата, ваквите чекори не се само морална обврска, туку и економска нужност. Зголемената концентрација на богатство, придружена со структурна сиромаштија, носи ризици за политичка нестабилност, социјални тензии и нарушување на долгорочниот економски раст.

Очекувањата се дека намалувањето на нееднаквоста ќе биде едно од клучните прашања на Г20 годинава – тема која бара храброст, визија и глобален консензус. Дали лидерите ќе ја искористат историската шанса да постават основа за поправеден свет, останува да се види. Но едно е јасно: бројките што ги објави Оксфам не оставаат простор за игнорирање.