Автоиндустријата влегува во опасна зона: Се продаваат милиони коли, а заработката паѓа

Автомобилските компании и понатаму продаваат милиони возила ширум светот, но заработката што ја остваруваат од секој продаден автомобил значително се намалува. Новата анализа на Центарот за управување со автомобили покажува дека глобалниот автомобилски сектор во првата половина од 2026 година се соочил со сериозен пад на профитабилноста.

Податоците опфаќаат 15 големи производители и покажуваат дека просечната оперативна заработка по автомобил е намалена за околу 16 проценти. EBIT, односно добивката пред камати и даноци, паднала од 1.409 евра по возило на 1.187 евра.

Падот е уште позабележлив кога ќе се погледне вкупната заработка на компаниите. Нивната оперативна добивка во првите шест месеци од годината се намалила за 17,5 проценти, на 35,6 милијарди евра.

Она што е особено интересно е дека приходите не паднале со ист интензитет. Тие се намалиле за само 1,4 проценти, што покажува дека главниот проблем не е драматичен пад на продажбата, туку намалувањето на заработката по возило.

Со други зборови, производителите и понатаму продаваат големи количества автомобили, но од секоја продажба им останува помалку.

Еден од главните фактори зад ваквиот развој е засилената конкуренција од Кина. Особено жестока е борбата на кинескиот пазар, каде што производителите се натпреваруваат за секој процент од пазарниот удел.

Електричните автомобили се во центарот на оваа ценовна битка. Кинеските компании во изминатите години значително го зголемија производството, ја усовршија технологијата и почнаа агресивно да се борат со пониски цени.

Притисокот не останува ограничен само на кинескиот пазар. Традиционалните производители се принудени да реагираат со попусти и ценовни корекции, што директно се одразува врз нивните профитни маржи.

Дополнителен удар претставуваат и американските царини. За компаниите кои произведуваат автомобили или делови надвор од САД, новите трговски бариери значат повисоки трошоци. Дел од тој дополнителен трошок може да се префрли врз купувачите, но производителите не можат целосно да ги зголемат цените без ризик да ја изгубат конкурентноста.

Во исто време, автомобилската индустрија е во период на огромни инвестиции. Производителите трошат милијарди за развој на електрични возила, батерии, софтвер и системи за автоматизирано возење.

Тоа создава дополнителен притисок врз компаниите токму во момент кога приходите и маржите се под удар.

Сепак, анализата има и едно важно ограничување. Во неа не се опфатени најголемите кинески производители на автомобили, бидејќи за нив не постоеле доволно споредливи полугодишни податоци.

Тоа значи дека вистинската слика за глобалната автомобилска индустрија можеби е уште посложена. Токму компаниите кои во моментов се едни од најагресивните конкуренти на светскиот пазар не се целосно присутни во споредбата.

Затоа, падот на профитабилноста кај традиционалните производители треба да се гледа во поширок контекст. Автомобилскиот сектор истовремено се соочува со ценовна војна, нови царини, огромни трошоци за технолошки развој и брза промена на побарувачката.

Следниот период би можел да биде уште потежок за компаниите кои немаат доволно простор за намалување на трошоците или не можат доволно брзо да се приспособат на новата конкуренција.

Автомобилите можеби и понатаму ќе се продаваат во милиони примероци, но за производителите сè поважно станува едно прашање: колку навистина заработуваат од секој автомобил што ќе излезе од фабриката.