Нов удар за љубителите на чоколадо: Какаото повторно поскапува поради стравувањата за понудата

Љубителите на чоколадото најверојатно ќе мора да се навикнат на повисоки цени подолг период, бидејќи пазарот на какао повторно се соочува со притисоци од намалената понуда и неизвесностите околу производството во клучните земји извознички.

Иако цените на какаото се намалија во однос на рекордните нивоа достигнати во 2024 година, новите проблеми со снабдувањето и постепеното закрепнување на побарувачката повторно создаваат притисок врз пазарот. Аналитичарите предупредуваат дека поевтино чоколадо во блиска иднина не е извесно сценарио.

Податоците од индустријата покажуваат дека побарувачката за какао се движи во различни насоки зависно од регионот. Европа, која е најголем светски потрошувач на какао, бележи слабеење на преработката, додека слична тенденција се забележува и во Северна Америка.

Според проценките на аналитичарите и трговците, преработката на какао во Европа во вториот квартал годинава би можела да се намали за околу 1,5 проценти во споредба со истиот период минатата година. Тоа би бил најслаб резултат за втор квартал од 2020 година. Во Северна Америка се очекува пад од околу еден процент.

Спротивно на тоа, азискиот пазар продолжува да расте. Во регионот се очекува преработката на какао да биде за околу девет проценти повисока во однос на лани, продолжувајќи го трендот на силно закрепнување започнат во првите месеци од годината.

Експертите сметаат дека различното темпо на опоравување покажува дека производителите на чоколадо сè уште ги применуваат мерките воведени по големиот ценовен шок. Дел од компаниите го намалија количеството какао во одредени производи или ги променија рецептите за да ги ограничат трошоците, а таквите промени продолжуваат и покрај падот на цените од минатогодишните рекорди.

Растот на побарувачката во Азија е поврзан со зголемувањето на расположливиот доход, поголемата потрошувачка на чоколадни производи и инвестициите во кондиторската индустрија. На тоа укажуваат и резултатите на големите компании во секторот, меѓу кои и најголемиот светски преработувач на какао, Barry Callebaut, кој забележал двоцифрен раст во Азија, на Блискиот Исток и во Африка.

Сепак, компаниите предупредуваат дека глобалниот пазар останува нестабилен и дека индустријата сè уште се соочува со сериозни предизвици.

Главната причина за новата неизвесност е производството во Западна Африка, регион кој обезбедува повеќе од половина од светските количини какао. Особено внимание е насочено кон Брегот на Слоновата Коска, најголемиот производител на какао во светот, каде што постојат стравувања дека производството во сезоната 2026/2027 може да се намали значително.

Климатските услови повторно се еден од најголемите ризици за земјоделците. Враќањето на феноменот Ел Нињо ги зголеми стравувањата дека неповолните временски услови би можеле дополнително да ги погодат приносите и да го забават закрепнувањето на понудата.

Поради овие ризици, фјучерсите на какао на берзата во Њујорк повторно бележат раст. Иако сè уште се далеку од историските максимуми од 2024 година, нивната вредност се зголеми за околу 60 проценти откако беа објавени прогнозите поврзани со влијанието на Ел Нињо.

Сепак, пазарот останува нестабилен. По силниот раст од повеќе од 20 проценти во текот на една недела, цените на какаото во понеделникот паднаа за околу 10 проценти, бидејќи дел од инвеститорите почнаа да ги реализираат добивките пред објавувањето на новите податоци за преработката.

Во меѓувреме, податоците од Брегот на Слоновата Коска покажуваат дека преработката на какао во вториот квартал пораснала за 28 проценти на годишно ниво и достигнала околу 158.672 тони. Тоа дава одреден оптимизам дека понудата може да се стабилизира, но долгорочните ризици поврзани со климата и производството остануваат.

За потрошувачите тоа значи дека периодот на евтино чоколадо веројатно нема брзо да се врати. Додека производителите се обидуваат да ги контролираат трошоците, идните цени ќе зависат од тоа дали светските насади со какао ќе успеат да одговорат на растечката побарувачка и сè понепредвидливите временски услови.