Сезонска работа во Европа под лупа: новите квоти ја менуваат играта

Европската Унија подготвува нов систем за контрола и распределба на работната сила од трети земји, со воведување квоти кои ќе ја одредуваат максималната бројка на дозволи за работа што земјите членки ќе можат да ги издадат. Ова значи дека идната сезона, многу Македонци кои вообичаено заминуваат на сезонска работа во Хрватска можеби нема да имаат исто толку лесен пристап како во последните години. Секоја земја ќе го одредува својот број на дозволи според сопствените потреби и недостигот од работна сила, но и во согласност со европските насоки за интеграција, со цел да се спречат злоупотреби и да се обезбеди дека на пазарот ќе пристигнат само работници кои навистина се потребни.

Туристичкиот сектор на Јадранот досега во голема мера се потпираше на работници од регионот, но со воведувањето на квотите, компаниите ќе мора да избираат, при што приоритет ќе добијат лица од земји со двострани договори или полесни административни постапки. Ова може да предизвика верижен ефект – ако Хрватска ги намали квотите, притисокот ќе се премести кон други пазари како Словенија или Австрија, каде веќе постојат строги правила и барања за работници, вклучително и искуство, јазични познавања и потврди за квалификации. Со други зборови, сезонската работа повеќе нема да биде толку едноставна како порано и ќе бара повеќе планирање и усогласеност со новите регулативи.

Паралелно со тоа, Германија, која долго време беше „ветената земја“ за многу сезонски работници, исто така се соочува со сопствени предизвици. Дел од фабриките затвораат, економијата покажува знаци на забавување, а државата внимателно ги преиспитува издадените дозволи за работа. Во некои сојузни покраини, обработката на барањата за визи се одолжува и може да трае и по три до четири месеци, а најмала грешка во документите значи враќање на целата постапка од почеток. Ова ги одвраќа потенцијалните работници и ја комплицира сезонската миграција на труд.

Со овие промени, Европа влегува во нова фаза – фаза на внимателно избирање и контрола на работната сила. Новите правила ќе создадат филтер низ кој ќе поминуваат само оние работници кои се најбарани или најпотребни, додека останатите ќе мора да почекаат подобри времиња или да бараат алтернативни дестинации за сезонска работа. За многумина ова претставува голема промена во традиционалниот начин на сезонско вработување, со што пазарот станува поорганизиран, но и построг, а работниците се принудени да планираат и да се прилагодуваат на новите правила.