Ормут останува клучен фактор за светските пазари, нафтата се враќа по најголемиот дневен пад од 2020 година

Цените на нафтата забележаа силно закрепнување откако претходно претрпеа најголем дневен пад од април 2020 година, додека состојбата околу Ормутскиот теснец и понатаму останува неизвесна, а тензиите на Блискиот Исток ја доведуваат во прашање стабилноста на кревкиот прекин на огнот.

Северноморската нафта Брент се искачи кон нивото од 97 долари за барел, откако претходно падна за околу 13 проценти, додека американската нафта WTI се движеше на слично ниво. Пазарите реагираат на спротивставените информации околу состојбата во Ормут, клучна точка за глобалната енергетска трговија. Додека ирански извори тврдат дека транзитот низ теснецот е прекинат по израелските напади, од Вашингтон сигнализираат дека има знаци на постепено повторно отворање.

Во меѓувреме, два целосно натоварени кинески танкери се приближуваат кон влезот на Ормут, што би можело да ги направи првите бродови кои ќе се обидат да го преминат теснецот по најавениот прекин на огнот. Сепак, нивниот премин останува неизвесен, бидејќи во последните денови речиси и да нема значајна промена во поморскиот сообраќај.

Блокадата на Ормут, низ кој пред ескалацијата поминуваше околу една петтина од светската трговија со нафта и течен природен гас, предизвика едно од најголемите нарушувања на енергетските пазари досега. Иако се најавени директни разговори меѓу САД и Иран, кои треба да започнат во наредните денови, несогласувањата околу условите на прекинот на огнот и понатаму ја зголемуваат неизвесноста.

Судирите во регионот продолжуваат, вклучително и израелските операции во Либан и иранските напади врз земји од Заливот, што дополнително ја комплицира ситуацијата. Според ирански претставници, делови од договорот веќе се прекршени, што ја доведува во прашање неговата одржливост.

Во обид да се намалат ризиците, иранските власти најавија воспоставување на специјални безбедни коридори за движење на бродови низ теснецот, со цел да се избегнат потенцијални закани како морски мини. Од друга страна, американските власти инсистираат на итно и целосно отворање на Ормут, нагласувајќи дека воениот ангажман ќе продолжи сè додека договорот не биде целосно спроведен.

Аналитичарите предупредуваат дека и во случај на постепено нормализирање на поморскиот сообраќај, враќањето на понудата на енергенси нема да биде брзо. Производството во дел од нафтените и гасните полиња е намалено, а некои рафинерии работат со ограничен капацитет или се привремено затворени, што значи дека ќе бидат потребни недели, па и подолго време за целосна стабилизација.

Пазарните учесници оценуваат дека неизвесноста ќе продолжи да ја диктира динамиката на цените. Според нив, нафтата тешко дека ќе се врати на пониски нивоа додека не се обезбеди целосно и непречено функционирање на Ормут, што во овој момент изгледа малку веројатно на краток рок.